Gebelerde sağlık okuryazarlığı ile medya okuryazarlığı arasındaki ilişki

Araştırma gebelerde sağlık okuryazarlığı ile medya okuryazarlığı arasındaki ilişkiyi ve yordayan faktörleri incelemek amacı ile kesitsel ve ilişkisel tarama modelinde yapılmıştır. Araştırma, Bolu'da İl Sağlık Müdürlüğüne bağlı iki hastanenin kadın doğum polikliniklerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini kadın doğum polikliniklerine başvuran 369 gebe oluşturmuştur. Araştırma verileri tanıtıcı bilgi formu, Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği, Medya Okuryazarlık Düzey Belirleme Ölçeği ile toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, bağımsız gruplarda t test, ANOVA, Pearson korelasyon analizi ve çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Gebelerin sağlık okuryazarlığı ölçeği puan ortalaması 112,28±16,79, medya okuryazarlığı ölçeği puan ortalaması 72,21±12,93'tür. Buna göre gebeler yeterli düzeyde sağlık okuryazarı ve iyi seviyede medya okuryazarıdır. Gebelerin sağlık okuryazarlığı ve medya okuryazarlığı ölçek puan ortalamaları arasında pozitif yönde anlamlı ilişki saptanmıştır (p<0,001). Gebelerin sağlık okuryazarlığını yordayan faktörler yaş, eğitim durumu, çalışma durumu, gebelik haftası, gebeliğin planlı olması, düzenli olarak doğum öncesi bakım alma, sağlık kanalı takip etme ve internet kullanma sıklığı olarak belirlenmiştir (p<0,001). Bu değişkenlerin sağlık okuryazarlığının %75,7'sini açıkladığı görülmüştür. Katılımcı grubun medya okuryazarlığını yordayan faktörler ise eğitim durumu, gelir düzeyi, gebeliğin planlı olması, sağlık kanalı takip etme ve internet kullanma sıklığı olduğu saptanmıştır (p<0,05). Bu değişkenler medya okuryazarlığının %77,1'ini açıklamıştır. Gebelerde sağlık ve medya okuryazarlığını artırmak için ulaşılabilir ve doğru kaynaklara erişim desteklenmelidir. Gebeliklerin planlı olmasına teşvik edilmeli antenatal eğitim programlarına katılımları desteklenerek sağlık okuryazarlık seviyesini artıracak eğitimlere yer verilmelidir. Aynı zamanda gebelerin tremesterlerine göre sağlık ve medya okuryzarlığı hakkında eğitimler planlanabilir.