Geriatrik popülasyonda akustik analiz ile algısal ses verilerinin genç, orta ve geç yaşlılık dönemlerine göre karşılaştırılması

Toplumun büyük bir kısmını oluşturan ve önemli bir yer tutan geriatrik bireylerde uygulanacak olan testlerle var olan subjektif ses özelliklerinin tespit edilmesi ve bu veriler ışığında genç-yaşlılık, orta-yaşlılık ve geç-yaşlılık dönemlerindeki yaş değişiminin sesin akustik özelliklerine olan etkisini incelemektir. Çalışmaya 65 yaş ve üzeri, daha önce herhangi bir yutma, konuşma ve ses rahatsızlığı geçirmemiş 85 erkek 82 kadın toplam 167 geriatrik birey katılmıştır. Katılımcılar 65-74, 75-85 ve 85 yaş üzeri olarak 3 yaş grubunda değerlendirilmiştir. Katılımcıların algısal ses değerlendirmesi için Türkçe Ses Handikap Testi-10 (SHİ-10) uygulanmıştır. Tüm katılımcılardan ses verileri toplanmış ve daha sonra Multi-Dimensional Voice Program (MDVP) ses analiz programı yardımıyla analiz edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda maksimum fonasyon süresi (MFZ), Temel frekans (F0), s/z oranları, jitter, shimmer, verileri elde edilmiştir. Alınan bu veriler yaş grupları ve cinsiyete göre ayrılıp karşılaştırılmıştır. Yapılan istatistiki analize göre SHİ-10 skorlarında 75-85 yaş aralığı için anlamlı artış görülmüştür (p=0,01) ve değerler erkeklerde kadınlara göre yüksektir (p=0,02). F0 değerlerinde erkeklerde yükselme görülürken kadınlarda azalmıştır fakat yaş grupları arasında değişen anlamlı bir fark bulunamamıştır (p>0,05). Cinsiyet değişkenine göre F0 kadınlarda daha yüksektir (p=0,01). Shimmer parametresinde artan yaşla beraber özellikle 75-85 yaş grubunda anlamlı bir artış görülmüştür (p<0,05) ve değerler erkeklerde anlamlı bir şekilde daha fazladır (p<0,05). Jitter parametresi erkeklerde kadınlara göre daha yüksektir ve yaş değişkenine göre gruplar arasında artan yaşla beraber anlamlı artış görüldü (p<0,05). MFZ'de hem erkek hem kadınlarda yaşla beraber anlamlı şekilde azalma görüldü (p=0,01) ayrıca erkeklerde MFZ kadınlara göre anlamlı bir şekilde yüksektir (p=0,01). s/z oranında artan yaşla beraber her iki cinsiyette de anlamlı bir artış görüldü (p=0,01) ve s/z oranı erkeklerde kadınlara göre yüksektir (p<0,05). Geriatrik popülasyonda artan yaşla beraber aerodinamik ölçümlerde MFZ kısalma, s/z oranında artış görüldü. Yapılan ses değerlendirmesinde yaşlılık döneminde belirtilen nefesli, pürüzlü ve kısık sesi doğrular bir şekilde shimmer ve jitter parametrelerinde anlamlı artış görüldü. F0 parametresinde literatürde belirtildiği gibi artan yaşla beraber erkeklerde F0'da artış ve kadınlarda azalış görüldü. Yaşlılıkta artan yaşla beraber kişinin kendi sesinden memnuniyetinin düştüğü artan SHİ-10 skorlarıyla belirlendi.