Hasta odası duvar renklerinin kullanıcı algısı üzerindeki etkileri

Mimari tasarımlarda önemli bir parametre olan renk, bir mekânın kimliğini belirleyen ve kullanıcılarının psikolojik ve kişisel izlenimlerini etkileyen kritik bir unsurdur. Mekân rengi, kullanıcılarını dolaylı ve dolaysız olarak duyuşsal, estetik ve fiziksel olarak etkilemektedir. Bu bağlamda, hasta odalarındaki renk düzeni, kullanıcılarının fiziksel ve psikolojik olarak özel bir durumda olmaları ve odada geçirdikleri süre bakımından daha titizlikle üzerinde durulması gereken önemli bir konudur. Hastalar, odada kaldıkları süre içerisinde çevresel renklerden farkında olarak veya olmayarak etkilenirler. Dolayısıyla bu renkler, hastayı rahatlatmalı, sakinleştirmeli ve hastanın daha pozitif hissetmesine katkı sağlamalıdır. Tür, değer ve doymuşluk bağlamında, insanların iki buçuk milyon kadar rengi ayırt edebildiği göz önüne alındığında, hangi renklerin hastalar üzerinde daha olumlu etki bırakacağı titizlikle araştırılması gereken bir konudur. Bu tez çalışmasında, hasta odalarında kullanılacak renklerin nasıl olması gerektiği ve mekân duvar renklerinin hastalar üzerindeki etkilerini anlayabilmek adına bir araştırma yapılmıştır. Çalışma kapsamında benzer çalışmalar araştırılmış ve belirli parametreler göz önüne alınarak bir deney tasarlanmıştır. Hastanede yatan gerçek hastalarla gerçekleştirilen bu çalışmada, bir hastanenin hasta odası görselleştirilerek Munsell Renk Sistemi'nden seçilmiş on iki kromatik ve iki akromatik (beyaz ve gri) renk duvarlarına uygulanmıştır. Görselleştirilmiş on dört duvar rengi hastalara bilgisayar ekranından gösterilmiş ve on üç farklı sıfatı içeren ve beş kademeden oluşan "Anlamsal Farklılaşma Ölçeği" ve duvar rengi beğeni derecesini ölçen on kademeli "Likert Ölçeği" içeren bir anket aracılığıyla hastalara uygulanmıştır. Anketin son aşamasında, "Hasta Odasının Hangi Renklerde Olmasını İsterdiniz? Tarif Edebilir Misiniz?" sorusuyla hastaların hasta odasında görmek istedikleri duvar renkleri hakkındaki görüşleri alınmıştır. Çalışmadan elde edilen veriler değerlendirilmiş ve anlamlı sonuçlar elde edilmiştir.Tezin giriş bölümünde, literatür özeti, tezin kapsamı ve tezin hipotezi aktarılmıştır. Birinci bölümde ise, renk, renklerin algılanması, renk ve rengin mekân algısındaki rolü, mimari mekânlarda renk kullanımı ve mekân fonksiyonu ve renk kullanımı konularında genel bilgilere yer verilmiştir. İkinci bölümde, hasta odaları ve hasta odalarındaki renk düzeni ve kullanımı üzerinde durulmuştur. Üçüncü bölümde, hasta odası renk düzenlerinin kullanıcılar üzerindeki etkilerini değerlendirmek için kullanılan araştırmanın yöntemi açıklanmış, anket sonucunun bulgularına yer verilmiştir. Sonuç bölümünde ise, bulgularda elde edilen sonuçlar değerlendirilmiş, analiz edilmiş ve literatürdeki verilerle karşılaştırılmıştır.