Hipertansiyon Tanısı Almış ve Normotansif Olan Bireylerde Denge ve Mobilite ile İlgili Faktörlerin Karşılaştırılması

ÖZ: Bu çalışmanın amacı hipertansiyon tanısı almış ve normotansif bireylerin reaksiyon zamanı, statik ve dinamik denge, düşme ve fonksiyonel mobilite açısından karşılaştırılması ve hipertansiyon tanısı almış bireylerde denge ve düşme öyküsü arasındaki ilişkiyi incelemektir. Çalışmaya Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde yaşayan Hipertansiyon (HT) tanısı konmuş 64 kişi ve normotansif olan 64 kişi olmak üzere toplam 128 kişi dahil edilmiştir. Bu çalışmaya tüm bireylerin dâhil edilebilmeleri için gerekli kriterler kan basıncı ölçümü yapıldıktan sonra, bilişsel düzey değerlendirmesi için Standardize Mini Mental Test (SMMT) ve fiziksel aktivite ölçümü için Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi (UFAA) kullanıldı. Reaksiyon zamanının değerlendirmesi için Seçenekli Adım Alma Reaksiyon Zamanı Testi, statik denge için tek bacak üzerinde durma testi, dinamik denge için Y denge testi, düşme korkusu için Tinetti Düşme Etkinlik Ölçeği (TDEÖ) ve fonksiyonel mobilite için Süreli Kalk ve Yürü Testi (SKYT) kullanılmştır. Değerlendirmeler sonucunda HT tanısı almış bireylerde normotansif bireylere göre reaksiyon zamanının istatistiksel olarak daha uzun olduğu belirlendi (tüm p’ler < 0,05). HT tanısı almış bireylerde normotansiflere göre statik denge (gözler açık ve gözler kapalı) (tüm p’ler < =0,001) ve dinamik denge (tüm p’ler < 0,05) sonuçlarının istatistiksel olarak daha düşük olduğu bulundu. HT tanısı almış bireylerin normotansif bireylere göre Süreli Kalk ve Yürü Testi tekli ve ikili görev (bilişsel ve motor) sürelerinin daha uzun, düşme öykülerinin ise daha fazla olduğu saptandı (tüm p’ler < 0,05). Ayrıca hipertansiyon tanısı olan bireylerde denge ve düşme öyküsü arasındaki ilişki incelendiğinde pozitif yönde önemsiz düzeyde ilişki belirlendi. Çalışma sonucunda, HT tanısı almış bireylerin normotansif bireylere göre reaksiyon zamanın daha uzun, statik ve dinamik dengenin daha fazla azalmış, fonksiyonel mobilitenin daha fazla etkilenmiş ve düşme öyküsünün daha fazla olduğu tespit edildi. Bu sonuçlar doğrultusunda hipertansiyon tanısı alan bireylerin gerekli durumlarda koruyucu rehabilitasyon programlarına, ev-temelli veya fizyoterapist gözetiminde egzersiz programlarına dahil edilmelerinin önemli olduğu kanısındayız.