Iğdır ili büyükbaş hayvan yetiştiriciliğinin genel özellikleri

Bu araştırma Iğdır ilinde sığır yetiştiriciliği yapan işletmelerinin yapısını ve mevcut durumunu incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmada 162 işletme sahibiyle soru ve cevap şeklinde anket yapılmıştır. Veriler 2(ki-kare) testi ile analiz edilerek, yüzdelik değerler şeklinde verilmiştir. İşletmelere ait ortalama arazi varlıkları toplam arazi, sulu arazi ve kuru arazi miktarı sırasıyla 86,47±5,67 dekar, 74,77±4,09 dekar ve 11,70±3,83 dekar olarak, işletme başına düşen ortalama sığır ve koyun varlığı sırasıyla 20,85±1,27 ve 71,88±12,52 baş olarak belirlenmiştir. Yetiştiricilerin %84,0 oranında ahırları geleneksel ve %16,0'sı modern olarak yapılmıştır. Yetiştiricilerin %82,1'inin bir hayvancılık organizasyonuna kayıtlı olduğu belirlenmiştir. İşletmelerde sağımın %54,3'ü seyyar sağım makinesiyle, %38,3 elle, %1,9'u sağım ünitesiyle ve %5,6'sı elle+seyyar makine ile yapıldığı belirlenmiştir. İşletmelerde %80,8 oranında meme temizliğinin yapıldığı belirlenmiştir. İşletmelerin %99,0'unda çiğ süt satışı olup, bu satışın %80,2 oranında toplayıcılara yapıldığı belirlenmiştir. Buzağıya ağız sütü içirilme süresi işletmelerin %96,9'ünde 60 dakika içinde yapıldığı, işletmelerin %50,0'inde buzağı ölümleri görülmediği, görülen işletmelerde doğumu takiben %9,3'ünde 30 gün içinde, %14,8'inde 45 gün ve %25,9'unda ise 60 gün sonra görüldüğü belirlenmiştir. Buzağı ölümlerine ishal %17,9 ile zatürre %17,9 ve ishal+zatürre %64,2 oranında sebep olduğu, yetiştiricilerin %100,0'ünün kızgılık tespitini yaptıkları, tespitin ardından %71,3'ü 5 saat, %21,2'si 8 saat ve %7,5'inin ise 12 saat sonra hayvanlarını tohumlattıkları belirlenmiştir. İşletmelerde doğum sonrası inekleri tohumlama süresi %6,8'inde ilk kızgınlıkta, %56,2'sin de 60 gün, %34,6'sında 90 gün ve %2,5'inin 120 gün sonra yapıldığı belirlenmiştir. İneklerin gebelik başına tohumlama sayısı %32,5'inde 1 kez, %49,4'ünde 1-2 kez ve %18,1'inde ise 2 kez ve üzeri olarak tespit edilmiştir. Yetiştiricilerin %27,2'sinde yavru atma olayının olmadığı, %13,0'ının gebeliğin 5. ayından önce, % 59,9'u ise gebeliğin 5. ayından sonra yavru atma olayının gerçekleştiği belirlenmiştir. Yetiştiricilerin %21,6'sı Simental, %19,1'i Esmer, %53,70'inin Simental+Esmer ve %5,6'sı Siyah-Alaca ırkı tercih etmişlerdir. Yetiştiricilerin %75,3'ü canlı hayvan ithaline olumlu, %24,7'si olumsuz iken, et ithaline %97,5'inin karşı oldukları belirlenmiştir. Sonuç olarak, yetiştiricilerin hayvan bakım ve beslenmesi konusunda yeterli bilgi ve araziye sahip oldukları, bu nedenle sığırcılık işletmelerinin yaygınlaştırılması, kapasitesinin artırılması ve modern işletmelerin kurulması için yetiştiricilerin teşvik edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.