Iğdır ilinde gıda sektöründe faaliyet gösteren firmaların gıda güvenirliği bilinç düzeyinin belirlenmesi

Tez çalışması Iğdır ilinde gıda üreten ya da hizmeti veren ve tesadüfi olarak seçilen 140 işletmenin sahibi ya da yöneticileriyle yüz yüze anket yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Ankete çalışmasına katılanların %60'ının işyeri sahibi iken, %40'ı işletmenin sorumlu yöneticisidir. İşletmecilerin en genci 23 yaşında en yaşlısı 62 yaşındadır ve yaş ortalaması 37,86'dır. İşletmecilerin %51,4'ünün lise eğitimine, %26,4'ünün ortaokul eğitimine %13,6'sı ilkokul eğitimine sahiptir. İşletmelerin % 92,9'u küçük işletmedir. İşletmelerin %47,9'u lokanta, %19,3'ü fırın, %13,6'sı pastane, %12,1'i kasap, %5'i şarküteri ve %2,1'i zahirecilik yapmaktadır. Tükettiğimiz gıda ürünlerinin, insan sağlığına zarar verici olmaması olarak tanımlanan gıda güvenirliği hakkındaki bilgi düzeyini, işletmecilerin %40,7'si orta düzeyde, %30'u az olarak bildirirken, ISO 22000 (HACCP), ISO 9000 Kalite Yönetim Sistemi, ISO14000 Çevre Yönetim Sistemi, İyi Hijyen Uygulamaları (GHP) ve İyi Üretim Uygulamaları (GMP) ile ilgili olarak bilgi düzeylerinin hiç bilmiyor düzeyinde olduğunu bildirmişlerdir. Anketi yanıtlayan işletmecilerin ISO 22000 belgesi hakkında yaptıkları tanım incelendiğinde; işletmecilerin %87,3'ünün yanlış tanımladığı görülmüştür. İşletmecilerin %82,9'u gıda güvenirliği sistemleri hakkında eğitime ihtiyaç duyduklarını bildirmişlerdir. İşletmeciler kalite güvence sistem belgeleri hakkındaki düşünceleri sırasıyla; bir ürünün belirli standartlara uygun olarak üretilmiş olmasının önemli olduğu, aynı türde fiyat farkı olmayan ürünlerde kalite belgeli ürüne daha çok güvenebileceği ve kalite belgesi olan ürünlerin daha kaliteli olacağı şeklindedir. İşletmeciler kalite güvence sistemlerinin firmalarına sağlayabileceği faydaları; firmanın pazar payının arttırılması açısından, verimliliğin arttırılması açısından ve ürün ve hizmet kalitesinde iyileşme meydana getirebileceği açısından önemli bulduklarını belirtmişlerdir. Anket sorularına yanıt veren işletmelerin %96,4'ü işletmelerinde herhangi bir belge bulunmadığını beyan etmiştir. Yapılan tez çalışması Iğdır ilinde faaliyet gösteren gıda firmalarının gıda güvenirliği hakkında bilinçlendirmeye ve yönlendirmeye ihtiyaç duyduklarını göstermektedir.