Iğdır ilinde süt sığırcılığı üretim ekonomisi

Bu çalışma Iğdır İlinde süt sığırcılığı faaliyetinde kullanılan girdi miktarı ve uygulama zamanlarını, birim ürün maliyetini, üretim ve pazarlama sorunlarını ve çözüm önerilerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Çalışmada Iğdır'da süt sığırcılığı yapan ve "Basit Tesadüfi Örnekleme Yöntemine" göre belirlenen 124 işletme ile anket yapılmıştır. İncelenen işletmelerde işletmecilerin yaş ortalaması 49 olup her işletmede ortalama 3,66 Erkek İş Birimi (EİB) ve 6,29 baş süt sığırı bulunmaktadır. İşletme başına ortalama üretim masrafı 36.244 TL olup, 41.132 TL değerinde Gayrisafi Üretim Değeri ve 4.888 TL Net Kâr elde edilmiştir. Üretilen sütün birim maliyeti 0,84 TL/kg ve 1,09 TL/kg satış fiyatı ile 1 kg inek sütü üretiminde 0,25 TL net kâr sağlanmıştır. Yapılan doğrusal regreyon analizine göre laktasyon süt verimine; ırk, laktasyon sayısı, sağım şekli, mastitis kontrol durumu ve laktasyon süresi istatistiksel olarak önemli derecede etkili olurken benzer şekilde Regresyon Karar Ağacı modelinde de ırk, mastitis kontrol durumu, kaba yem miktarı, kesif yem miktarı, hayvan sayısı, veteriner masrafı ve laktasyon sayısı laktasyon süt verimini önemli derecede etkileyen faktörler olarak belirlenmiştir. Üreticilerin büyük bir çoğunluğu ürünlerini mandıraya veya diğer aracılara pazarlamaktadırlar. Süt sığırı işletmecilerinin önemli sorunları arasında süt fiyatının ve hayvanların süt veriminin düşüklüğü, kaliteli yem temin edememe, yetersiz yem bitkisi üretimi ve yetersiz destekleme yer almaktadır. Bu sorunların çözümü için süt hayvancılığı desteklemelerinin ve süt fiyatlarının arttırılması, teknik bilgi desteğinin verilmesi ve üreticilerin kooperatifleşme yoluyla bir araya gelerek daha güçlü bir yapının oluşturulması önerilebilir.