Iğdır ilinde yetiştirilen halep keçilerinde somatik hücre, meme özellikleri ve süt verimi arasındaki ilişkiler

Bu çalışma, Iğdır ilinde 62 baş ile Halep keçi yetiştiriciliği yapan özel bir işletmede yürütülmüştür. Keçilerde somatik hücre sayısı (SHS), süt verim özellikleri ve meme özellikleri incelenmiştir. Yapılan değerlendirmelerde; meme özelliklerinden meme çevresi (MÇ), meme genişliği (MG), meme taban yüksekliği (MTY), meme üst yüksekliği (MÜY), meme açısı (MA), meme hacmi (MH), meme başı çapı (MBÇ) ve meme başı uzunluğu (MBU) sırasıyla; 41,83±0,13 cm, 13,07±0,04 cm, 30,57±0,14 cm, 51,01±0,15 cm, 38,02±0,13º, 1754,84±10,65 ml, 6,09±0,09 mm ve 5,44±0,06 cm olarak tespit edilmiştir. Süt verimini etkileyen faktörlerden somatik hücre sayısı ortalaması (Aritmetik), Log10SHS, günlük ortalama süt verimi (GOSV), laktasyon süresi (LS), laktasyon süt verimi (LSV) ve SHS ortalaması (Geometrik) değerleri sırasıyla; 503,12±40,02*103 hücre ml-1, 5,543±0,037 , 2,14±0,05 kg, 292,15±0,60 gün, 626,23±12,94 kg ve 348,88±18,44*103 hücre ml-1 olarak tespit edilmiştir. Günlük ortalama süt verimine mevsimin, laktasyon sırasının ve laktasyon süt veriminin etkisi önemli bulunmuştur (p<0,01). SHS ve Log10SHS değerlerine ise laktasyon sırasının etkisi önemli bulunmuştur (p<0,01). Mevsimin SHS değerine etkisi önemsiz bulunurken, Log10SHS değerine etkisi önemli tespit edilmiştir (p<0,001). Doğum tipinin etkisi ise her ikisinde de varyasyon oluşturduğu tespit edilmiştir (p<0,01). Meme tipinin (MT) meme özelliklerinden meme açısı üzerine etkisi önemli tespit edilmiştir (p<0,05). Sonuç olarak; Iğdır ilinde Halep keçilerinin başarılı bir şekilde yetiştirilebileceği, iş istihdamının sağlanmasında, doğal yem kaynaklarının değerlendirilmesinde, sanayiye hammadde sağlamasıyla (süt ve et) ekonomiye kendi ölçüsünde önemli katkı yapacağı düşüncesiyle yetiştiriciliğinin yapılması gerektiği kanaatine varılmıştır.