II. Abdülhamid'in Jön Türk politikası

Osmanlı Devleti'nde iktidar-muhalefet arasında en dikkat çeken ve belki de Türk modernleşmesinde bir dönüm noktası olan siyasi çekişme II. Abdülhamid ile Jön Türkler arasında yaşananlardır. Devletin modern eğitim sisteminin bir ürünü olan Jön Türkler iktidara taşıdıkları Sultan II. Abdülhamid'e karşı yurt dışından oldukça sert muhalefet etmişlerdir. Jön Türkler'in ilk oluşum aşaması olan Genç Osmanlılar meşrutiyeti ilan etme amaçlarını gerçekleştirecek olan padişahı tahta çıkarmak için harekete geçmeleri sonucunda, istemeyerek de olsa II. Abdülhamid ile anlaşmak ve onu tahta geçirmek zorunda kalmışlardır. Jön Türkler'in, meşrutiyeti ilan etmesi şartı ile anlaşarak tahta çıkardıkları II. Abdülhamid, tahta geçmesi ile ilk başlarda onların istekleri doğrultusunda hareket etmiş gibi görünse de aslında bu durum 30 yıl sürecek olan bir iktidar muhalefet çekişmesinin başlangıcı sayılmıştır. Yaşanan bu siyasi mücadelede iktidarda bulunan II. Abdülhamid eline geçen bütün imkanları kullanarak gerek ikna yoluyla gerekse de baskı ve zor kullanarak Jön Türk muhalefetini ortadan kaldırmaya çalışmıştır. Jön Türkler ise kendi elleriyle tahta çıkardıkları padişahın yönetim şeklinden rahatsızlık duymaları üzerine bu defa onu tahttan indirmek için onunla mücadele etmeye başlamışlardır. Bu çalışmada, mutlak monarşi ve babadan oğula geçen bir saltanat sistemi ile yönetilen devlette, şehzadeliğinden itibaren saray içerisinde yaşanan entrikalara ve tahtan indirilen padişahların akıbetlerine birebire şahit olmuş ve hiçbir zaman için tahta geçecek bir şehzade olarak görülmediğinden bir nevi perde arkasında kalmış olan Sultan II. Abdülhamid'in Jön Türkler ile yaşadığı siyasi mücadeleye onun perspektifinden bakılmaya çalışılmıştır. II. Abdülhamid'in bu nedenlerden dolayı saltanatı ve tahtı için tehdit olarak gördüğü Jön Türkler'e uyguladığı bütün politikalar çalışmamızda belirlediğimiz sınırlar çerçevesinde objektif bakış açısından uzaklaşılmadan değerlendirilmeye çalışılmıştır. Bu politikalar; uzlaşmaya dayalı izlediği politikalar, yıldırmaya yönelik izlediği politikalar ve kültürel faaliyetlerine yönelik izlediği politikalardır.