İlkokul ikinci sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama düzeyleri ve okuma hızlarının farklı değişkenler açısından incelenmesi

Çocukların okuduğunu anlama düzeylerinin farklı olmasında yaş ve okul öncesi eğitiminden başka birçok değişken bulunmaktadır. Bu sebeple bu araştırmanın temel amacı ilkokul ikinci sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama düzeylerinin ve okuma hızlarının farklı olmasında etkisi olabileceği değerlendirilen; ebeveynlerin öğrenim durumu, cinsiyet, günlük oyun süreleri, günlük tablet, telefonla vakit geçirme ve TV izleme süreleri, günlük ambalajlı gıda tüketim miktarları, kahvaltı yapma durumları, evde okuma yaparken uyarıcıların olup olmaması, evde başka kitap okuyanların olup olmaması ve uyku sürelerinin incelenmesidir. Bu araştırma betimsel bir çalışma olup tarama modelindedir. Verilerin toplanmasında; öğrencilerin bir dakikada okudukları kelime sayısını belirlemek amacıyla "Okuma Hızını Belirleme Formu" ve Obalar (2009) tarafından geliştirilen öğrencilerin okuduğunu anlama seviyelerini tespit etmek amacıyla "Okuduğunu Anlama (Metin-Paragraf) Testi Ölçeği" kullanılmıştır. Ayrıca öğrenci ve ailesiyle ilgili bazı bilgileri edinmek amacıyla da araştırmacı tarafından geliştirilen "Veli Görüşme Anket Formu" kullanılmıştır. Araştırmada veriler 2022-2023 eğitim öğretim yılında Sakarya ilinde Arifiye ilçesinde 4 resmî, Adapazarı ilçesinde 1 resmî ve Serdivan ilçesinde 1 özel ilkokul olmak üzere toplam 6 ilkokulda öğrenim gören 354 ikinci sınıf öğrencisinden toplanmıştır. Veriler SPSS 25.0 programı yardımıyla çözümlenerek, şu bulgulara erişilmiştir: İlkokul ikinci sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama ölçeğinden aldıkları puanlar ve okuma hızları; cinsiyet değişkenine göre kız öğrenciler lehine, okul öncesi eğitim alıp almama durumuna göre okul öncesi eğitim alanlar lehine, anne baba öğrenim durumuna göre, öğrenim düzeyi daha yüksek olanlar lehine, evde okuma yaparken tercih ettiği ortam değişkenine göre, sessiz ortamı tercih edenler lehine anlamlı farklılık göstermektedir. Günlük teknolojik araçlarla (tablet, TV, telefon) vakit geçirme sürelerine göre anlamlı bir farklılık vardır. Teknolojik araçları kullanım süresi azaldıkça okuduğunu anlama puanı ve okuma hızı artmaktadır. Günlük uyku süresi değişkenine göre de anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Uyku süresi arttıkça öğrencilerin okuduğunu anlama düzeyleri ve okuma hızları artmaktadır. Günlük ambalajlı gıda tüketim miktarları değişkenine göre anlamlı bir farklılık vardır. Ambalajlı gıda tüketimi azaldıkça öğrencilerin okuduğunu anlama puanları ve okuma hızları artmaktadır. Ayrıca ilkokul ikinci sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama başarı puanı ve okuma hızları arasında orta düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişki bulunmuştur.