İlkokul matematik dersinde ters yüz öğrenme destekli oyunlaştırılmış akran öğretiminin ders başarısı, motivasyonu ve öğrencilerin sosyal becerileri üzerindeki etkisi

Bu araştırmanın amacı ilkokul matematik dersinde ters yüz öğrenme destekli oyunlaştırılmış akran öğretimi kullanımının öğrencilerin ders başarısı, derse yönelik motivasyonları ve sosyal becerileri üzerindeki etkisini incelemektir. Araştırmada karma araştırma desenlerinden açıklayıcı sıralı desen kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutu için ön-test son-test kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Nitel boyutu ise durum çalışması şeklinde yürütülmüştür. Araştırma, 2023-2024 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde Bartın ilinde yer alan bir devlet okulunda ilkokul üçüncü sınıf düzeyinde öğrenim gören toplam 87 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Bir deney (DG, n=29) ve iki kontrol grubu (KG-1, n=29; KG-2, n=29) ile yürütülen çalışmanın deneysel süreci 8 hafta sürmüştür. Deney grubunda matematik dersleri ters yüz öğrenme modeli temele alınarak işlenmiş ve bu model sınıf içinde oyunlaştırılmış akran öğretimi ile desteklenmiştir. Sınıf dışındaki ders hazırlığı ve ders sonrasındaki pekiştirme aktivitelerinin gerçekleştirilmesinde öğrenci velileri ile iş birliği yapılmıştır. Kontrol grubuna ise herhangi bir müdahalede bulunulmamış, mevcut öğretim programı doğrultusunda dersler yürütülmüştür. Araştırmanın nicel verileri "Matematik Başarı Testi", "Matematik Motivasyon Ölçeği" ve "Sosyal Beceri Ölçeği" nitel veriler ise "Öğrenci Görüşme Formu" ve "Veli Görüşme Formu" kullanılarak toplanmıştır. Elde edilen nicel veriler Bağımlı Örneklemler İçin T testi, Varyans Analizi (ANOVA) ve Kovaryans Analizi (ANCOVA) kullanılarak, yarı yapılandırılmış görüşmelerden elde edilen nitel veriler ise içerik analizi ile çözümlenmiştir. Araştırmanın sonucunda matematik ders başarısı ve motivasyon değişkeninin alt boyutlarından konu değeri ve sınav kaygısı açısından ters yüz öğrenme destekli oyunlaştırılmış akran öğretiminin kullanıldığı deney grubu lehine anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Benzer şekilde deney grubundaki öğrencilerin matematik başarı düzeylerinin kontrol grubuna göre anlamı düzeyde yüksek olduğu saptanmıştır. Ancak sosyal beceri değişkeni açısından ise deney ve kontrol grupları arasında anlamlı bir farklılık olmadığı tespit edilmiştir. Araştırmada öğrencilerin çoğu ters yüz öğrenme destekli oyunlaştırılmış akran öğretiminin öğrencilerin bilişsel ve duyuşsal becerilerine olumlu etkisinin olduğuna, heyecan hissi uyandırdığına ve dersi daha eğlenceli hale getirdiğine yönelik görüş bildirmişlerdir. Ayrıca akran öğretiminde öğretmen rolünün, rekabet hissinin ve dersin "Kulami" oyunu ile bütünleştirilmesinin beğendikleri özellikler olduğuna dikkat çekmişlerdir. Araştırma ters yüz öğrenme modelinin velilerle iş birliği yapılarak temel eğitim kademesinde de uygulanabilirliğine yönelik kanıtlar sunmaktadır. Araştırmada bulgular doğrultusunda eğitsel çıkarımlara ve önerilere de yer verilmiştir. Anahtar Kelimeler: Akran öğretimi, matematik, oyunlaştırma, ters yüz öğrenme Araştırmanın sonucunda motivasyonun alt boyutları olarak konu değeri ve sınav kaygısı açısından ters yüz öğrenme destekli oyunlaştırılmış akran öğretiminin kullanıldığı deney grubu lehine anlamlı farklılıklar olduğu görülmüştür. Benzer şekilde deney grubundaki öğrencilerin matematik başarı düzeylerinin kontrol grubuna göre anlamı düzeyde yüksek olduğu saptanmıştır. Ancak sosyal beceri değişkeni açısından ise deney ve kontrol grupları arasında anlamlı bir farklılık olmadığı tespit edilmiştir. Araştırmada öğrencilerin çoğu ters yüz öğrenme destekli oyunlaştırılmış akran öğretiminin öğrencilerin bilişsel ve duyuşsal becerilerine olumlu etkisinin olduğuna, heyecan hissi uyandırdığına ve dersi daha eğlenceli hale getirdiğine yönelik görüş bildirmişlerdir. Ayrıca akran öğretiminde öğretmen rolünün, rekabet hissinin ve dersin Kulami oyunu ile bütünleştirilmesinin beğendikleri özellikler olduğuna dikkat çekmişlerdir. Araştırma ters yüz öğrenme modelinin velilerle iş birliği yapılarak temel eğitim kademesinde de uygulanabilirliğine yönelik kanıtlar sunmaktadır. Araştırmanın bulguları doğrultusunda eğitsel çıkarımlara ve önerilere de yer verilmiştir. Araştırmanın sonucunda ters yüz öğrenme destekli oyunlaştırılmış akran öğretiminin kullanıldığı deney grubu ile kontrol grupları arasında akademik başarı değişkeni açısından deney grubu lehine anlamlı farklılıklar olduğu görülmüştür. Matematik motivasyonu Konu Değeri ve Sınav Kaygısı alt boyutlarına ilişkin deney grubu lehine anlamlı farklılık olduğu tespit edilmiştir. Ancak sosyal beceri değişkeni açısından ise anlamlı farklılık olmadığı görülmüştür. Araştırmada öğrencilerin büyük çoğunluğu ters yüz öğrenme destekli oyunlaştırılmış akran öğretiminin matematik dersi başarısını arttırdığını, motivasyonlarına olumlu etki ettiği yönünde görüş bildirmişlerdir. Sosyal anlamda, çalışmanın rekabet ve heyecan hissi uyandırdığı görüşü öne çıkmış, dersin daha eğlenceli hale geldiğini ifade etmişlerdir. Özellikle öğrencilerin akran öğretiminde öğretmenlik rolünün olumlu etkisine dikkat çekmişlerdir. İlkokulda ters yüz öğrenme ön çalışma süreci, öğrenci velileri ile iş birliği yapılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonuçları, oyunlaştırma ve akran öğretimi veli desteğiyle ters yüz sınıf modeliyle bütünleştirildiğinde özellikle ilkokul düzeyinde matematik gibi soyut bir alanda etkili olabileceğini göstermiştir. Araştırmanın bulguları doğrultusunda eğitsel çıkarımlara ve önerilere de yer verilmiştir.