İnfirad mefhumu bağlamında Âsım kıraatinin incelenmesi

Bu çalışma, Kûfe ekolünün temsilcilerinden Âsım b. Behdele'nin (ö. 127/745) râvileri Hafs b. Süleyman (ö. 180/796) ve Ebû Bekr Şu'be'nin (ö. 193/809) Kur'ân-ı Kerim tilavetinde infirâd ettikleri vecihleri tespit etmeyi ve bu vecihlerin infirâd mefhumu çerçevesinde incelenmesini hedeflemektedir. Kıraat ilmi literatüründe 'infirâd' kavramı, bir kıraat imamının, râvisinin veya tarîk sahibinin belirli bir okuyuş vechinde münferit kalması olgusunu ifade etmektedir. Araştırma kapsamında gerçekleştirilen tahlil sonucunda, Âsım kıraatini ve râvilerinin yedili, onlu veya on dörtlü tasnif sistemleri içerisinde 'infirâd' olarak kategorize edilen okuyuş vecihlerinin, mutlak surette münferit bir okuyuş statüsünde bulunmadığı, bilakis muhtelif tefsir literatürü, dilbilimsel kaynaklar ve şâz kıraat külliyatında, söz konusu vecihlerle muvafakat halinde bulunan okuyuş biçimlerinin mevcudiyeti ortaya konulmuştur. Çalışmada, infirâd mefhumunun kavramsal çerçevesi, farklı türleri, literatürü, kıraat ilmi açısından taşıdığı önem ve bu ilim içindeki konumu üzerinde durularak meseleye açıklık getirilmeye çalışılmıştır. Araştırmanın sonucunda, Âsım kıraatini ve râvilerinin infirâd ettikleri vecihlerin, yedili, onlu yahut on dörtlü kıraat sistemlerinin sınırlandırıcı tasnif kalıplarına bağlı kalınmaksızın, geniş çaplı bir yaklaşımla tetkik edilmesi gerektiği ve ilgili vecihlerin mutlak bir infirâd addedilmediği tespit edilmiştir. Bu gayeye matuf olmak üzere araştırmada literatür taraması ve mukayeseli metin analizi yöntemleri takip edilmiştir.