İnsansız hava araçları ile kızılçam (pinus brutia) türünde yapılan tohum ekim çalışmalarının değerlendirilmesi

Bu araştırma kapsamında, Muğla Orman Bölge Müdürlüğünün farklı işletme birimlerinde yer alan sahalarda Kızılçam (Pinus brutia) tohumlarının "ecoDrone" olarak adlandırılan insansız hava araçları kullanılarak sahaya uygulanmasına yönelik ekim çalışmaları uygulanmıştır. Çalışma alanları; Marmaris Orman İşletme Müdürlüğü bünyesinde bulunan Aksaz ve Hisarönü sahaları, Köyceğiz Orman İşletme Müdürlüğüne bağlı Yangı ve Sazak sahaları ile Milas Orman İşletme Müdürlüğüne bağlı Fesleğen sahasından oluşmaktadır. Ekim uygulamaları dönemsel olarak farklı zaman aralıklarında gerçekleştirilmiştir. Fesleğen, Yangı ve Akköprü sahalarındaki çalışmalar Ocak–Mart 2022 döneminde; Hisarönü sahasındaki uygulamalar Ekim–Aralık 2022 döneminde; Aksaz sahasındaki çalışmalar Ocak–Mart 2023 döneminde; Hisarönü ve Aksaz sahalarında Ekim–Aralık 2023 döneminde; Hisarönü sahasında Ocak–Mart 2024 döneminde; Aksaz ve Hisarönü sahalarında Ekim–Aralık 2024 döneminde ve son olarak Hisarönü sahasında Ocak–Mart 2025 döneminde insansız hava araçlarıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmada yer alan tüm sahalar geçmişte orman yangını geçirmiş alanlardan oluşmaktadır. Ekim faaliyetleri sonrasında, 298 ve 317 numaralı Tebliğlerde belirtilen esaslara uygun olarak Aralık 2022, Aralık 2023 ve Aralık 2024 tarihlerinde fidan sayımları yapılmıştır. Saha değerlendirmeleri her bir çalışma alanında en az 5 hektarlık bölümü kapsayacak şekilde yürütülmüştür. Yapılan sayımlar sonucunda; Yangı sahasında %67, Fesleğen sahasında %64, Sazak sahasında %77, Hisarönü sahasında %68 ve Aksaz sahasında %64 oranında çimlenme başarı düzeyi elde edildiği belirlenmiştir.