İntraarteriyel opak madde verilerek anjiografi yapılankronik böbrek hastalarında kontrast ilişki akut böbrekhasarı gelişmesindeki olası risk faktörlerinindeğerlendirilmesi

ÖZET Amaç: KBH hastalarında intra-arteriyel opak madde sonrası gelişen Kİ-ABH' ın olası risk faktörleri ve opak maddenin böbrek fonksiyonu üzerine etkilerini değerlendirmektir. Görüntüleme ve girişimsel tekniklerdeki gelişmelere rağmen komplikasyon riski taşıyan hastalar için Kİ-ABH riski devam etmektedir. Kİ-ABH için etkili tedavi yöntemleri olmaması nedeniyle risk faktörlerinin ortadan kaldırılması, önlenebilir nedenlerin önüne geçmek önem arz etmektedir. Kİ-ABH gelişmesinde ileri yaş, eşlik eden hastalıklar, nefrotoksik ilaç kullanımı, proteinüri, işlem öncesi hipotansiyon ve düşük sistolojik ejeksiyon fraksiyonu gibi hemodinamik dengesizlikler, anemi, hipoalbuminemi, hiperürisemi gibi risk faktörlerinin ayrıntılı incelenmesi hedeflenmiştir. Metod: Geriye dönük kesitsel bir çalışma olup, çalışmaya 01 Ocak 2020 ile 31 Aralık 2023 tarihleri arasında Akdeniz Üniversitesi Hastanesi'nde intra-arteriyel opak madde verilerek koroner anjiografi işlemi yapılan KBH hastaları dahil edilmiştir. Çalışmaya 300 hasta dahil edilmiştir. Hastaların demografik verileri, kronik hastalık ve ilaç kullanım öyküleri, koroner anjiyografi işlemi öncesi ve işlemden 48 saat sonraki laboratuvar verileri kaydedilmiştir. Kİ-ABH gelişen hastaların yatış süreleri ve hemodiyaliz tedavisi alıp almadıkları kaydedildi. Bulgular: Çalışmada KBH hastalarında Kİ-ABH gelişen hastaların oranı %25,3'tür. 6 ay içinde diyalize giren katılımcı oranı %9'dur. Hemodinamik instabilite, kalp yetmezliği, düşük sistolik ejeksiyon fraksiyonu, hiperürisemi, hiperglisemi, HbA1c yüksekliği, KBH evresi, albumüri ve proteinüri ile Kİ-ABH riski ile ilişkili olduğunu gösterdik. Düşük hemoglobin, albümin, total protein ve TKV ile böbrek fonksiyonunun Kİ-ABH gelişimi açısından bir risk faktörü olduğunu gösterdik. Çalışmamızda saptadığımız bir diğer parametre ise Kİ-ABH gelişen hastalarda hiponatremi gelişimidir. Sonuç: KBH hastalarında aterosklerotik hastalıklara yatkınlık nedeniyle sıklıkla PKİ amaçlı intra-arteriyel opak madde verilerek koroner anjiografi ihtiyacı oluşmaktadır. Kİ-ABH, özellikle yüksek riskli hasta gruplarında yaygın olarak görülen bir durum olup, mortalite ve morbiditeyi artırabilir. Bu nedenle, Kİ-ABH risk faktörlerinin belirlenmesi, hastaların uygun şekilde izlenmesi ve profilaksi tedbirlerinin alınması önemlidir.