İntraoperatif otolog ve heterolog kan transfüzyonunun humoral immün yanıta etkisi

Kan transfüzyonunun enfeksiyöz hastalıkların nakli (HIV, Hepatit B,C gibi), immünsüpresyon, transfüzyonla ilişkili akut akciğer hasarı, transfüzyon reaksiyonları, graft-versus-host reaksiyonları ve henüz bilinmeyen yan etkileri bulunmaktadır. Allojenik transfüzyondan hem bu istenmeyen etkilerinin, hem de kaynakların kısıtlı olması nedeniyle kaçınılmak istenmesi sonuçta alternatif yöntem arayışına neden olmuştur. Preoperatif otolog donasyon, perioperatif cell-salvage teknikleri, kontrollü hipotansiyon, farmakolojik uygulamalar geliştirilmiştir. Akut Normovolemik Hemodilüsyon (ANH) bu tekniklerden biri olup anesteziyologlarca uygulanmaktadır.Kan transfüzyonlarının kaçılmaz olduğu total kalça ve diz operasyonlarında intraoratif kan transfüzyonlarına bağlı istenmeyen reaksiyonların ve komplikasyonların önlenmesi amacı ile otolog kan transfüzyonları ağırlık kazanmaktadır.Çalışmamızda genel anestezi altında total kalça ve diz protezi uygulanan hastalarda intraoperatif otolog ve heterolog kan transfüzyonlarının humoral immün yanıta etkilerini; operasyon başlamadan önce; operasyon sonunda ve postoperatif 3. günde TNF ?, IL6 ve C3a değerleri ile saptamayı amaçladık.Bu çalışma Afyon Kocatepe Üniversitesi, Tıbbi Etik Kurulu onayı ile sözel ve yazılı olarak bilgilendirilip onayları alınan, ASA I-II grubunda, 20-70 yaş arası, total kalça ve diz protezi uygulanacak 30 hasta çalışmaya alındı. Aktif enfeksiyonu, belirgin aort stenozu, angina, koroner arter hastalığı, kalp hastalığı, diabetes mellitusu, renal hastalığı, kontrolsüz hipertansiyonu olanlar, epilepsili veya daha önce kan transfüzyonu uygulananlar ve gebeler çalışmaya alınmadı.Hastalar basit randomizasyonla otolog kan transfüzyonu yapılacak hastalar (Grup 1) ve heterolog kan transfüzyonu yapılacak hastalar (Grup 2) olarak iki gruba ayrıldı. Otolog kan transfüzyonu yapılacak Grup 1'deki hastalara akut normovolemik hemodilüsyon yöntemi uygulandı. Grup 1'de anestezi indüksiyonundan hemen sonra hastanın bir kolundan kan torbalarına kan alındı, aynı anda diğer koldan alınan kana eşit volumde (1:1) kolloid solüsyonları verildi.Hastanın izleyen sıvı protokolünde kan kayıplarına ve kan gazı sonuçlarına göre kristaloid, kolloid sıvılar ve otolog / heterolog kanları verildi. Kan kayıpları aspirasyon ünitesi, spançlar ve ameliyat bölgesi gözlenerek hesaplandı. Hastalar operasyondan sonrada komplikasyon yönünden taburcu edilinceye kadar takip edildi.Tüm olgulardan operasyon başlamadan önce, operasyon sonunda ve postoperatif 3. günde alınan kan örneklerinde C3a, IL-6 ve TNF-a seviyelerinin ölçüldü. İstatistiksel analiz SPSS for Windows 11.5 kullanılarak demografik verilerde tanımlayıcı test; verilerin dağılımı ve homojenitesi eğerlendirmede Ki kare, İndependent Simple T, Pariet Simple T testleri; gruplar arası anestezik, hemodinamik skorlarında normal dağılıma uygun verilerde T-testi, diğerlerinde Mann Whitney U testi kullanıldı. Yüzdeler karşılaştırılırken Ki-kare ve Fishers Exact test kullanıldı. Anlamlılık seviyesi p< 0.05 olarak kabul edilmiştir.Gruplar arasında demografik, hemodinamik ve hemogram, kan gazı parametreleri arasında farklılık saptanmadı. Transfüzyon sonrası heterolog grupda 0. günde ölçülen C3 düzeyi; 1. ve 3. günlerde TNF?, IL-6 düzeyleri yaklaşık iki kat ölçülmüştür. Çalışmada heterolog kan transfüzyonu oranında azalma saptanmış; otolog grupda eritrositler, pıhtılaşma faktörleri ve trombositler korunarak hastaya geri verilmiştir. Ayrıca sirkülatuar sistemdeki eritrositler dilüe edildiği için operasyonda esnasında daha az kan elemanı kaybı olmuştur; doku perfüzyonunu ve dokuya oksijen sunumu korunmuştur. Depolanmış kandaki biyokimyasal değişiklikler akut normovolemik hemodilüsyonda gözlenmemiştir, ayrıca transfüzyona bağlı hastalıkların geçişi, hemolitik, allerjik reaksiyonlar gelişmemiştir.Kan transfüzyonu sonrasında humoral immün yanıtı değerlendirmek amacı ile yaptığımız çalışmamızda; yüksek C3 ile kompleman aktivasyonu 0.gün belirginken; TNF?, IL-6 nin 3. günde iki kat yükselmesi güçlü inflamatuar yanıtın prognostik göstergesi olmuştur. Bu da heterolog transfüzyonun otolog ile karşılaştırıldığında güçlü sistemik inflamatuar etki oluşturduğunu göstermektedir.