İngilizcenin yabancı dil olarak öğretildiği sınıflarda anadil kullanımının incelenmesi

İngilizce tüm dünyada ticaret, bilim ve akademik çalışmaların ortak dili olarak kabul edilmektedir. İngilizce dil yeterliğinin gelişmesinde, ana dilin (L1) mi yoksa hedef dilin (L2) mi kullanılması gerektiği, süregelen bir tartışma konusudur. Bu süreçte tek dilliliği, yani sadece hedef dilin (İngilizce) kullanılması gerektiğini savunanlara göre, ana dilin kullanımı öğrencilerin hedef dili edinmelerini engellemektedir. Bu nedenle, bu görüş ikinci/yabancı dil (ESL/EFL) sınıflarında ana dilin kullanılmamasını önermektedir. Bu görüşe karşı çıkanlar ise, hedef dile maruz kalmanın bu dilin öğrenilmesi için yeterli olmayacağını ve ana dilin hedef dili öğrenmede faydalı bir araç olarak kullanılabileceğini savunmaktadır. Bu çalışmanın amacı, İngilizce öğretmenlerinin derslerinde ana dil (Türkçe) kullanımına yönelik algılarını, bu öğretmenlere göre ana dilin derslerdeki işlevlerini ve bu öğretmenlerin derslerinde ana dili ne kadar kullandıklarını incelemektir. Bu çalışma, şu araştırma sorularını cevaplamayı amaçlamaktadır: (1) Öğretmenlerin, yabancı dil olarak İngilizce öğretirken ana dilin (Türkçe) kullanılmasına dönük algıları nelerdir?, (2) Öğretmenlere göre ana dil İngilizce derslerinde hangi işlevleri yerine getirmektedir? ve (3) İngilizce öğretmenlerinin derslerinde ana dil (Türkçe) kullanımının miktarı konusundaki görüşleri nelerdir? Bu çalışmanın örneklemi, Türkiye'de bir şehirde bulunan Özel Beyza Boğaziçi Okulu, Özel İsmet Karaokur Simya Koleji ve Doğa Koleji'nde görev yapmakta olan 43 İngilizce öğretmenidir. Katılımcılar, amaçsal örneklem yöntemi yoluyla seçilmiştir. Bunun sanı sıra, altı gönüllü katılımcı ile görüşmeler de yapılmıştır. Üç bölümden oluşan anket yoluyla nitel ve nicel veriler elde edilmiş ve görüşme yoluyla da nitel veriler toplanmıştır. Anketten elde edilen nicel veriler SPSS 20,1 versiyonu ile değerlendirilmiş ve anketin Likert tipi maddelerinin değerlendirilmesinde betimsel istatistik kullanılarak ortalama ve standart sapma değerleri bulunmuştur. Nitel veriler ise içerik analizi yöntemi ile değerlendirilmiştir. Bu çalışmanın bulguları, katılımcı İngilizce öğretmenlerinin derslerinde ana dil (Türkçe) kullanmaktan sık sık kaçındıklarını ve hedef dilin (İngilizce) kullanılmasına öncelik verdiklerini göstermektedir. Bulgular, aynı zamanda, ana dilin sınıfı yönetmek, talimat vermek, öğrenmeyi kontrol etmek, arkadaş canlısı bir sınıf ortamı oluşturmak ve ders içi etkinlikleri başlatmak gibi amaçlarla da kullanılabileceğini göstermektedir. Bu araştırma, yabancı dil öğretiminde ana dilin iki yeni işlevini de ortaya koymaktadır. Bunlar, ana dilin (Türkçe) ders ya da etkinlik başlatıcı olarak ve sağlık ve güvenlik amaçlı kullanımıdır. Son olarak, katılımcılara göre, İngilizce derslerinde hedef dilin kullanılma oranının dersin süresinin en fazla %2-10'u kadar olabileceği ortaya çıkarılmıştır. Anahtar Kelimeler: Ana dil (L1), anadilin kullanım amaçları, hedef dil (L2), tek dillilik, İngilizce öğretmenleri