James Joyce'un seçilmiş eserlerinde yüce anne olarak İrlanda

Bu çalışma, Erich Neumann'ın öne sürdüğü Yüce Anne arketipsel yapısının, James Joyce'un seçilmis eserlerinde İrlanda'yı tasvir edecek şekilde nasıl yer aldığını araştırmıştır. Yüce Anne arketipi, arketipsel eleştirinin bir ürünü olduğu için bu yaklaşımın ortaya çıkış süreci tarih boyunca mitolojiyle ilgili yapılan araştırmalar üzerinden tartışılmıştır. Arketipsel yaklaşımın tanımı, arketiplerin insan davranışlarına ve edebi eserlere olan katkısı araştırıldıktan sonra Yüce Anne arketipinin özellikleri ve ana yapıları incelenmiştir. Esasında pozitif koruyucu ve negatif yok edici yapılara sahip olan ilkel Yüce Anne yapısının ayrıca temel ve dönüştürücü özellikleri ve ilkel toplumların bu yapıya göre toplumlarını inşa ettiği göz önünde bulundurulmuştur. Bu yapının günümüzde de modern bilinç tarafından deneyimlenmesinin sebepleri incelenmiştir. İrlanda'yı anaerkil bir yapı içinde temsil etme potansiyeline sahip Yeats'in Cathleen Ní Houlihan karakterinin Yüce Anne arketipinin temel özelliklerini nasıl yansıttığı incelenmiş ve James Joyce'un eserlerinde yansıtılmış olası bu arketipsel yapının çözümlemesinde Cathleen karakteri ilk basamak olarak kullanılmıştır. James Joyce'un A Portrait of the Artist as a Young Man, Exiles, and Ulysses eserleri Yüce Anne arketipine göre incelenerek İrlanda'nın anaerkil bir yapıda nasıl temsil edildiği incelenmiştir. Çalışmanın sonucunda Joyce'un eserlerinde İrlanda'yı temsil eden ilkel anaerkil bir yapının Yeats'in anaerkil İrlanda tasvirinden farklı olarak birden fazla Yüce Anne modelinin birleşiminden oluştuğu bulunmuştur. İrlanda'daki anaerkil yapıda bulunan temel kültürel değerlerin ortak bir amaç için tek bir Yüce Anne olarak toplandığı ve bu yapıyı oluşturan değerlerin birbirleriyle çatışma halinde olduğu anlaşılmıştır. İdeolojik ve kültürel değerlerin bireyler tarafından Yüce Anne olarak benimsendiği, benimsenen değerlerin sürdürülebilirliğinin korunması için insanların ilkel anaerkil toplum yapısıyla paralel gidecek şekilde organize oldukları ve başka değerlerin tehdit olarak algılandığı keşfedilmiştir.