Cultural encounters in İskenderun (Alexandretta):The coastline from 1920s to 1950s

Bu çalışma, kısa bir süre içinde Osmanlı İmparatorluğundan, Fransız Mandasına, Hatay Devletinden Türkiye Cumhuriyeti yönetimine geçen Türkiye'nin istisnai kentlerinden Hatay'ın ilçesi İskenderun'un (Alexandretta) 1920'lerden 1950'lere kentsel gelişimini, yapılı çevresini ve maddi kültürünü kentin en canlı bölgesi olan sahil şeridine odaklanarak incelemeye çalışır. İlk olarak, bu tezin teorik açıdan zeminini oluşturmak için kültürel çeşitlilik ve kolektif hafıza terimleri incelenmiştir. Bu kavramlar İskenderun'un jeopolitik ve stratejik konumun, kültürel mozaiğin, siyasi yönetim çeşitliliğinin, farklı devletlerin egemenliğinin ve belirlediği yeni sınırların/düzenlemelerin/geleneklerin kısa bir zaman içinde kentteki kentsel ve mimari gelişmelere nasıl yansıdığına anlamaya dair yapılan analize ışık tutar. İkinci olarak, kent planlamasının (bulvarlar, sokaklar, parklar, mahalleler), kamu binalarının (hükümet binaları, okullar, kiliseler, camiler, sinagoglar, konsolosluklar), sosyal ve kültürel kurumlarının (restoranlar, kafeler), ticari binalarının (bankalar) nasıl biçimlendiğini, yeniden biçimlendiğini, kullanıldığını, uyarlandığını ve dönüştürüldüğünü anlamak amacıyla İskenderun'un 1920'ler-1950'ler arasındaki kentsel gelişim, yapılı çevre ve maddi kültür irdelenmiştir. Ayrıca, bu tez, toplulukların (Türkler, Fransızlar, Araplar, Ermeniler vb.) kentsel mekanı ve yapılı çevreyi ne ölçüde algıladığını ve deneyimlediğini, başka bir deyişle, kentin ve binaların kent belleğinde nasıl biçimlendiğini, yeniden biçimlendiğini, uyarlandığını, dönüştürüldüğünü ve meşrulaştırıldığını anlamaya çalışmıştır. Son olarak, 1920-1950 yılları arasında kültürel sürekliliğin ve kozmopolit yapının nasıl geliştiğini anlamak için kentin en canlı bölgesi olan sahil şeridi detaylı bir şekilde analiz edilmiştir. Dolayısıyla, bu tezin amacı, İskenderun'un kentsel gelişimini, yapılı çevresini ve maddi kültürünü 1920'lerden 1950'lere kadar ideolojik, siyasi ve kültürel dinamiklere uygun bir ilişkiler ağı içinde değerlendirmektir. İskenderun'un çok kültürlü bağlamına istinaden kentsel ve mimari oluşum; pratik/ideolojik, doğu/batı, geleneksel/modern ikilikleri arasında bir noktada konumlanırken, bazı yönlerden de kültürel karşılaşma sonucunda melezleşen özgün bir model olarak değerlendirilmelidir.