İsmail Turan'ın "Vücûhu't-Te'vîl fî Esrâri't-Tenzîl" tefsirinde ulumu'l Kur'an

Bu çalışma, İsmail Turan'ın Vücûhu't-Te'vîl fî Esrâri't-Tenzîl adlı tefsirini merkeze alarak, söz konusu eserin Ulûmü'l-Kur'ân disiplini içerisindeki yerini ve katkılarını incelemektedir. Türk kökenli bir yüksek mühendis olan Turan'ın, çağımızda yazılmış en kapsamlı tefsirlerden birini Arapça olarak kaleme alması onu klasik ve çağdaş tefsir literatürü arasında köprü kuran istisnai bir müfessir konumuna taşımaktadır. Mühendislik tecrübesinin de etkisiyle, tefsirinde zaman zaman bilimsel ve teknik yorumlamalar geliştirmiş; özellikle bilimsel tefsir konularında özgün yorumlar ortaya koymuştur. Turan'ın, eserinde Ulumu'l Kur'an konularında özellikle de nesih konusundaki yaklaşımı dikkat çekicidir: Turan, klasik ayrımların ötesine geçerek "tahfifât" ve "teşdîdât" şeklinde yeni başlıklar önererek, Kur'ân'daki ahkâm âyetlerinde tedrîcî değişimlerini daha farklı bir çerçevede değerlendirmiştir. Ayrıca tekrârü'l-Kur'ân bahsine getirdiği yaklaşım, geleneksel tekrar anlayışını aşarak "taaddüd" ve "tefennün" kavramlarıyla yeniden yorumlamıştır. Sonuç olarak, Vücûhu't-Te'vîl fî Esrâri't-Tenzîl, klasik tefsir mirasını yeniden yorumlayan, çağdaş bağlamları dikkate alan ve kavramsal yenilikler öneren bir eser olarak değerlendirilmiştir. Tefsirinde Rivâyet-Dirâyet ve Mukâren çizgilerini takip eden müfessir bu metotları kendi birikimleri ile mezcederek özgün bir tutum sergilemiştir. Turan'ın yorumları, geleneksel tefsir anlayışına eleştirel bir derinlik kazandırmakta ve Ulûmü'l-Kur'ân çalışmalarına yeni açılımlar sunmaktadır.