İzoindol türevli bileşiklerin insan meme ve kolon kanseri hücrelerinde çoklu ilaç direncine ve apoptotik sinyal yolaklarına etkilerinin belirlenmesi

Meme kanseri kadınlar arasında en yaygın görülen kanser türüdür ve dünya çapında tüm kanserlerin yaklaşık dörtte birini oluşturmaktadır. Kolon kanseri ise erkeklerde ve kadınlarda en çok rastlanan kanser türüdür. Bu kanserlerin tedavi yöntemlerinde karşılaşılan en önemli sorunlar hücrelerin sitotoksik etkenler ile ilaca karşı direnç geliştirmeleri ve apoptozun baskılanmasıdır. Bu çalışmada, kanser hücrelerinde proapoptotik ve antikanserojen etki göstereceği düşünülen heterohalkalı bileşiklerin MCF-7 ve DLD-1 hücrelerinde çoklu ilaç direncine (MDR) ve apoptotik sinyal yolaklarına etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. Heterohalkalı bileşiklerin antioksidan aktiviteleri serbest radikal süpürücü, indirgeyici ve metal şelatlama yöntemleri kullanılarak belirlenmiştir. MCF-7 (meme kanseri), MCF-12A (normal meme epiteli), DLD-1 (kolon kanseri) ve CCD-18Co (normal kolon epiteli) hücre hatlarında, bileşiklerin sitotoksik dozu ve IC50 değeri MTT yöntemiyle; hücre canlılığına etkisi gerçek zamanlı hücre analizi sistemi (RTCA) ile belirlenmiştir. IC50 değeri belirlenen bileşiklerin belirtilen hücre hatlarında; anti-karsinojenik etkileri çoklu ilaç direncinde rol oynayan genler ve apoptotik hücre ölümünde önemli rol oynayan genlerin mRNA düzeyleri Real Time-PCR yöntemiyle tespit edilmiştir. Ayrıca apoptoz ve ilişkili sinyal yolaklarında yer alan proteinlerin miktarları membran ilişkili protein array kit ile ölçülmüştür. Heterohalkalı bileşikler yüksek antioksidan aktiviteye sahiptirler ve IC50 değerleri serbest radikal süpürücü (DPPH) yöntem ile 98-108 µg / mL ve metal şelatlama yöntemi ile 21-35 µg / mL olarak tespit edilmiştir. Bileşiklerin MCF-7 ve DLD-1 hücrelerinde antiproliferatif ve sitotoksik etkiye sahip olduğu gözlenmiş ve IC50 değerleri 25-100 µM arasında tespit edilmiştir. Bileşikler çoklu ilaç direnci (ABCB1, ABCC10, ABCC11 ve ABCG2) genlerinin ifadelerinde anlamlı bir azalış, apoptotik hücre ölümü (p53, BAX ve CASP3) genlerinin ifadelerinde anlamlı bir artış ve BCL2, PARP, HSP27, HSP40, HSP60, HSP70 ve HSP90 genlerinin ifadelerinde anlamlı bir azalış göstermiştir. Ayrıca bileşiklerin apoptoz ve ilişkili sinyal yolaklarında yer alan proteinlerin ifadelerinde anlamlı bir sonuç verdiği ve hücreleri apoptoza yönlendirdiği belirlenmiştir. Bileşiklerin MCF-7 ve DLD-1 hücrelerinde çoklu ilaç direncini baskılama yeteneğine sahip ve apoptozun indüklenmesini artıran yeni bir ilaç adayı olabileceği düşünülmektedir.