Juvenil idiopatik artritli hastalarda D vitamini metabolizmasının klinik bulgu ve etyopatogeneze etkisi

JİA etyopatogenezinde ve JİA'lı çocuklardaki hastalık aktivitesinde D vitamininin de rolü olabileceğini düşündüren çalışmalar bulunmaktadır. JİA'lı hastalarda VDR miktarları ve ekspresyonu ilk kez bu çalışmada araştırılmıştır. Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nde Pediatrik Nefroloji Bilim Dalı, Pediatrik Romatoloji Ünitesinde oligoartiküler ve poliartiküler JİA tanısı ile takip edilen 3-18 yaş aralığındaki 40 hasta araştırmaya dahil edildi. Kontrol grubu olarak, Pediatrik Nefroloji polikliniğinde primer monosemptomatik enürezis noktürna tanısı alan, başka bir hastalık öyküsü bulunmayan, hasta grubu ile benzer yaş ve cinsiyette 16 çocuk hasta çalışmaya alındı. Çalışma 2013 yılı Haziran-Ağustos ayları arasında yapıldı. Hasta ve kontrol grubunun hemogram, CRP, ESH, kalsiyum, fosfor, PTH, kalsitonin değerleri; 25(OH)D3 vitamini, 1,25(OH)2D3 vitamini düzeyleri; CD4+, CD8+, CD56+ lenfositlerdeki ve CD14+ monositlerdeki D vitamini reseptör miktarları ve VDR ekspresyon yüzdeleri değerlendirildi. Çalışmaya alınanlarda hasta grubunda 28 kız (%70), 12 erkek (%30) hasta; kontrol grubunda ise 10 kız (%62.5) 6 erkek (%37.5) vardı. Yaş ortalaması hasta grubunda 10.46±4.63, kontrol grubunda ise 8.59±3.11 idi. JİA hasta grubunda 23 hastada (%57.5) D vitamini eksikliği (≤15 ng/ml), 9 hastada (%22.5) D vitamini yetersizliği (15-20 ng/ml), 8 hastada (%20) ise D vitaminini yeterli olarak tespit ettik. Kontrol grubunda ise 7 hastada (%43.7) D vitamini eksikliği, 4 hastada (%25) D vitamini yetersizliği, 5 hastada (%31.2) ise D vitamini yeterli olarak tespit ettik. 25(OH)D3 vitamini ve 1,25(OH)2D3 vitamini değerlerinin ortalaması kontrol grubunda, hasta grubuna göre daha yüksekti fakat bu istatistiksel olarak anlamlı değildi. Hasta grubunun CD8+ lenfositlerindeki VDR miktarları anlamlı olarak düşük saptandı (p=0,042). Hasta ve kontrol grubunun VDR eksprese eden CD4+, CD8+, CD56+ lenfosit ve CD14+ monosit yüzdesine bakıldığında aralarında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı. Hasta grubunda kortikosteroid kullananların CD4+,CD8+ ve CD56+ lenfositlerindeki VDR miktarları kullanmayanlara göre istatistiksel olarak daha yüksek saptandı (p=0,010) (p=0,017) (p=0,023). Kümülatif steroid dozu ile VDR eksprese eden CD14+ monosit değişkeni arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif orta derecede bir korelasyon bulundu (r=0,553; p=0,011). Çalışmamızda hastalık aktivitesi JADAS-27 skorlaması ile hesaplandı. JADAS-27 değeri ile 25(OH)D3 vitamini, 1,25(OH)2D3 vitamini düzeyleri; CD4+, CD8+, CD56+ lenfositlerdeki ve CD14+ monositlerdeki D vitamini reseptör miktarları ve VDR ekspresyon yüzdeleri arasında anlamlı korelasyon saptanmadı. Araştırma sonuçları D vitamininin ve VDR'nin JİA'da etkisi olabileceğini düşündürmektedir. Bu konuda daha geniş kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır