Kalp yetersizliği olan hastalarda yorgunluk, düşme korkusu ve bakım bağımlılığı arasındaki ilişkinin incelenmesi

Amaç: Bu çalışma kalp yetersizliği olan hastalarda yorgunluk, düşme korkusu ve bakım bağımlılığı arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla tanımlayıcı-kesitsel olarak yürütülmüştür. Yöntem: Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Kardiyoloji Kliniği'nde, Ağustos 2024 - Ocak 2025 tarihleri arasında, dâhil edilme kriterlerine uyan 221 hasta ile yürütülen çalışmada, araştırma verileri "Kişisel Bilgi Formu", "Yorgunluk Şiddet Ölçeği", "Uluslararası Düşme Etkinlik Ölçeği" ve "Bakım Bağımlılığı Ölçeği" ile toplanmıştır. Veriler t testi, ANOVA testi, Pearson korelasyon analizi ile değerlendirilmiş, kavramlar arasındaki yapısal ilişkiler ise Yapısal Eşitlik Modeli analizi kullanılarak değerlendirilmiştir. Çalışmada anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Kalp yetersizliği olan hastaların %53.8'i erkek olup, yaş ortalaması 67.30±14.16'dır. Bireylerin %95'inin düşme korkusu, %92.8'inin şiddetli yorgunluk yaşadığı, bakım bağımlılığının ise orta düzeyde olduğu belirlenmiştir. Yorgunluk ile bakım bağımlılığı (r=-0.519, p<0.0001) ve düşme korkusu (r=0.519, p<0.0001) arasında orta düzeyde, düşme korkusu ile bakım bağımlılığı arasında ise güçlü düzeyde (r=-0.777, p<0.0001) bir ilişki saptanmıştır. Yapısal eşitlik modeli analizine göre, yorgunluk düşme korkusunu (β=0.5197, p<0.0001), yorgunluk ve düşme korkusu bakım bağımlılığını önemli düzeyde etkilemiştir (β=-0.1573, p=0.0012; β=-0.6950, p<0.0001). Düşme korkusunun yorgunluk ve bakım bağımlılığı arasındaki ilişkide aracı etkisinin olduğu tespit edilmiştir. Sonuç: Kalp yetersizliği olan bireylerde yorgunluk, düşme korkusu ve bakım bağımlılığı arasında ilişki olduğu saptanmıştır. Yorgunluk, düşme korkusu ve bakım bağımlılığı düzeylerinin birlikte incelenmesi, hemşirelik girişimlerinin bu doğrultuda planlanması ve kanıt düzeyinin artılması için daha fazla çalışmanın yapılması önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Bakım bağımlılığı, düşme korkusu, hemşirelik, kalp yetersizliği, yorgunluk