Karaçam (Pinus nigra Arnold. subsp. pallasiana) doğal gençleştirme alanlarında yükselti ve bakı faktörlerinin fidan gelişim parametrelerine etkisi

Bu çalışma, Anadolu karaçamı (Pinus nigra Arnold subsp. pallasiana) doğal gençleştirme sahalarında yükselti ve bakının fidan gelişimi üzerindeki etkilerini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Mudurnu Orman İşletme Müdürlüğü'ne bağlı Gökmentepe Mevkii'nde seçilen doğal gençleştirme sahalarında iki farklı yükselti kuşağı (800-1000 m ve 1000-1200 m) ve iki farklı bakı (güneşli ve gölgeli) altında genç karaçam bireylerinin büyüme performansı incelenmiştir. Çalışma kapsamında 360 fidanın morfolojik özellikleri (fidan boyu, kök boğaz çapı ve gürbüzlük indisi) iki yıl boyunca takip edilmiş ve yükselti ile bakının fidan gelişimi üzerindeki etkileri istatistiksel olarak değerlendirilmiştir. Sonuçlar, düşük rakımlarda ve gölgeli bakılarda yetişen fidanların daha yüksek boy uzunluğuna ve kök boğaz çapına sahip olduğunu göstermiştir. Buna göre, 800 m yükseltide ve gölgeli bakıda yetişen fidanların en yüksek ortalama boy uzunluğuna (2 yaşında 15,03 cm, 3 yaşında 18,12 cm) ve en yüksek kök boğaz çapına (2 yaşında 3,38 mm, 3 yaşında 4,71 mm) sahip olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, gürbüzlük indisi açısından en kaliteli fidanların düşük rakımlı ve gölgeli bakılarda olduğu belirlenmiştir. Varyans analizi sonuçları, yükselti ve bakının fidan gelişimi üzerinde istatistiksel olarak anlamlı etkiler yarattığını ortaya koymuştur. Bu bulgular, karaçam doğal gençleştirme çalışmalarında uygun topografik faktörlerin dikkate alınarak planlama yapılmasının önemini vurgulamaktadır.