Karaciğer iskemi reperfüzyon hasarında karnozin ve melatonin'in koruyucu etkileri

ÖZETKaraciğer İskemi Reperfüzyon Hasarında Karnozin ve Melatoninin KoruyucuEtkileriDr. Başak BaykaraDokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Histoloji ve Embriyoloji A.D. İnciraltı-İzmirAMAÇKaraciğer iskemisi ardından gelen reperfüzyon, hepatosit hasarı ve apopitozis ilesonuçlanmaktadır. Bu çalışmanın amacı karaciğer iskemi reperfüzyon hasarında,antioksidan ajan olan karnozin (KAR) ve melatonin (MEL) verilerek, etkilerini ışıkmikroskobik, immunhistokimyasal ve biyokimyasal olarak incelemektir.YÖNTEM5 çalışma grubu oluşturuldu. I.Sham, II. İskemi/reperfüzyon (İR), III. İR+MEL, IV. İR+KAR V. İR+ MEL+KAR. Total hepatik iskemi 1 saat, reperfüzyon 4 saat uygulandı.KAR 250 mg/kg, MEL 10 mg/kg iskemiden 30 dakika önce ve reperfüzyondan hemenönce intraperitoneal yolla verildi. Işık mikroskobik incelemeler için takip yapılandokulardan elde edilen kesitler hemotoksilen eosin ile, elektron mikroskobik takipyapılan dokulardan alınan ince kesitler ise toluidin blue ile boyandı. Apopitotik hücreboyanma farklılıkları apostain boyası ile gösterildi. Serumda ALT (alaninaminotransferaz), AST (aspartat aminotransferaz), karaciğer doku homojenatlarındaTBARS (thiobarbituric acid reactive substances ), MPO (myeloperoksidaz), GlutatyonRedüktaz (GR) düzeyleri ölçüldü.BULGULARİR grubunda yaygın hepatosit hasarı, sinuzoid dilatasyonu, konjesyon, nötrofilinfiltrasyonu gözlenirken tedavi gruplarında bu bulgular oldukça azalmış olarakizlendi. İR grubunda artan ALT, AST, MPO düzeyi tedavi gruplarında azalmış olarakbulundu. GR düzeyi İR grubunda düşükken KAR ve KAR+MEL verilen grupta artışgösterdi. TBARS ölçümlerinde gruplar arası anlamlı fark bulunmadı. Apostain boyasıile boyanan kesitlerde İR grubunda artan apopitotik hücre sayısının, tedavi verilengruplarda azaldığı gözlendi.SONUÇİR hasarına bağlı oluşan yapısal ve biyokimyasal değişikliklerin geri dönüşümündeMEL' e göre KAR daha etkilidir. MEL + KAR'ın bir arada verilmesi bu maddelerin ayrıayrı verilmesinden çok daha iyi sonuçlar elde edilmesine neden olmuştur.Anahtar Sözcükler: Karaciğer, iskemi, reperfüzyon, karnozin, melatonin