Karadeniz'in jeopolitiği: Aktörler, politikalar ve çatışma alanları

Jeopolitik, uluslararası ilişkilerin en önemli konulardan birini oluşturur. Birçok jeopolitik teori temelde Avrasya coğrafyasına önem vermektedir. Avrasya'da yer alan Karadeniz ise Soğuk Savaş sonrasında, bölgede oluşan güç boşluğu ve jeopolitiğe kazandırılan yeni kavramlarla birçok aktörün odağı olmuştur. Karadeniz'in özellikle ekonomi ve güvenlikte kilit nokta olması, havzada güç sahibi olmak isteyen aktörlerin politikalarını etkilemiştir. Bu çalışmada, temel bakış açısı jeopolitik olarak belirlenmiş ve Karadeniz Havzası jeopolitik bir perspektiften incelenmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde, jeopolitiğe ait kavramsal çerçeve oluşturulmuş ardından Karadeniz havzasının jeopolitik unsurları incelenmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde bölgesel ve küresel aktörlerin Karadeniz havzasına yönelik politikaları incelenmiş ve bölgedeki çatışmalara yer verilmiştir. Son bölümde, Türkiye'nin Karadeniz'e kıyıdaş olmasının jeopolitik avantajları açıklanmış ve Karadeniz'de bölgesel bir güç olmak amacıyla gerçekleştirdiği politikalara yer verilmiştir. Uluslararası ilişkiler, karşılıklı politik etkileşime sahip olduğundan bu çalışmanın önceki çalışmalardan en büyük farkı, son dönemdeki gelişmelerin yer alması olarak belirtilebilir. Bu bağlamda, Türkiye'nin 2020'de keşfettiği doğal gaz ve 26 Haziran 2021'de yapımına başlanan, tamamlanması 2027'ye kadar sürmesi beklenen Kanal İstanbul Projesinin hem Montrö Boğazlar Sözleşmesini hem de havza jeopolitiğini nasıl etkileyeceğine dair öngörülerde bulunmak hedeflenmiştir.