Kariyer ve yetenek yönetimi ile örgütsel güvenin işgören performansına etkileri (Akdeniz Bölgesi hizmet sektöründe bir araştırma)

İşletmelerde örgütsel faaliyetlerin, hedeflerin, değerlerin, vizyon ve misyonun işletmede çalışan işgörenler tarafından kabul edilme ve benimsenme düzeyi işletme yönetiminin bir başarısıdır. Bu kabullenme, işgörenlerde işletme hakkında olumlu algı oluşmasına etkendir. İnsan kaynakları yönetimi açısından değerlendirildiğinde, örgütsel güvenin sağlandığı, yetenek yönetimine önem verildiği, işgörenlerin kariyer yönetiminin uygulandığı işletmelerde çalışan işgörenlerin performanslarının da yüksek olması beklenmektedir. İnsan kaynağının rekabette önemli bir bileşen haline gelmesi, insan kaynakları yönetimi alanındaki araştırmalara da yön vermiştir. İşletme yönetimi literatüründe güncel kavramlar olan kariyer yönetimi, yetenek yönetimi ve örgütsel güven değişkenlerinin birlikte işgören performansını nasıl etkilediği araştırmanın ilgi odağı olmuştur. Bu doğrultuda araştırma sonuçlarının, yetenek ve kariyer yönetimini başarıyla uygulayan ve örgütsel güveni sağlıklı bir zemine oturtmuş olan işletmelerde bu bileşenlerin işgören performans düzeyine nasıl etki ettiğini göstermesi ve dolaylı olarak işletme performansına yansıması açısından önemli olduğu düşünülmektedir. Araştırmanın temel amacı; "orta büyüklükteki işletmelerin kariyer ve yetenek yönetimi ile örgütsel güven uygulamalarının İşgören performansını etkileyip etkilemediğini" incelemektir. Bu amaca ulaşmak için tabakalı örneklem metodunun uygulandığı araştırmada; Akdeniz bölgesinde faaliyet gösteren, orta büyüklükteki 17 işletmede çalışan 565 işgörene anket yapılmış, kabul edilen 480 anketin verileri üzerinde yapılan açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi sonuçları sunulmuştur. Demografik değişkenlerden olan gelir düzeyinin işgören performansına etkisini ölçmek amacıyla tek yönlü ANOVA analizi yapılmıştır. Bağımsız değişkenlerin bağımlı değişkeni açıklama düzeylerini belirlemek amacıyla çoklu regresyon analizleri yapılmış ve araştırma hipotezleri test edilmiştir. Yapısal regresyon modeli ile araştırma modeli sınanmıştır. Yapısal regresyon modeli sonuçlarına göre; kariyer planlaması, kariyer yönetme, işletmeye çekme, eğitim ve geliştirme, çalışma arkadaşlarına güven ve işletmeye güvenin İşgören Performansı üzerinde anlamlı ve pozitif bir etkisi olduğu belirlenmiştir. Bununla birlikte demografik faktörlerden gelir değişkeninin kategorilerine göre işgören performansına verilen puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark çıkması nedeniyle ücretin işgören performansına olumlu etkisi olduğu tespit edilmiştir. Seçme ve yerleştirme, elde tutma ve yöneticiye güvenin işgören performansını anlamlı bir şekilde etkilemediği görülmüştür. İşgören performansı değişkenin puan ortalamasının diğer değişkenlerin puan ortalamalarından daha yüksek olduğu, bu değişkenin diğer değişkenlere oranla işgücü piyasasını daha güçlü etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Değişkenler arasındaki korelasyon incelendiğinde en yüksek korelasyonun yöneticiye güven ile işletmeye güven boyutları arasında olduğu, bu boyutlar arasında pozitif yönde güçlü bir ilişki olduğu görülmüştür. Dolayısıyla işletmeye güvenin yöneticiye güvenle kazanılabileceği, işletmeye güvenin sağlanması için öncelikle yöneticilerin güven kazanma konusunda yeterli olması gerektiği düşünülmektedir. Çalışmada kurulan model, işgören performansının beşeri sermayenin kariyer ve yetenek yönetimi ile örgütsel güven yoluyla geliştirilebileceğini göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Kariyer Yönetimi, Yetenek Yönetimi, Örgütsel Güven, İşgören Performansı