Kayısı meyvesinde erken ve geç olgunlaşma üzerine etki eden biyokimyasal faktörlerin araştırılması

Bu çalısmada, erken ve geç olgunlasan bes kayısı çesidine ait meyvelerde olgunlasma sürecinde meydana gelen biyokimyasal degisimler incelendi. Erken olgunlasan Canino, Turfanda Eskimalatya ve Hasanbey ile geç olgunlasan Levent ve Ozal çesitlerinde ham, yarı olgun ve olgun olmak üzere üç farklı dönemde alınan meyve örneklerinde; suda çözünür kuru madde (SÇKM), titre edilebilir asitlik, meyve eti sertligi, L a b cinsinden yüzey renk degerleri ve meyve gelisme süreleri analiz edildi. Ayrıca pektin metilesteraz ve poligalakturonaz enzimleri ile total karoten, klorofil a, klorofil b ve total klorofil miktarları çesitlere ve olgunlasma sürecinde baglı degisimleri saptandı. Çalısmada Malatya ve çevresinde yogun olarak yetistirilen Hacıhaliloglu çesidi kontrol olarak yer aldı. Meyve gelisim süresi Turfanda Eskimalatya'da en kısa (84 gün), Ozal ve Levent çesitlerinde ise en uzun (Ozal 172 gün, Levent 188 gün) bulundu. Ham ve olgun dönemde düsük olan suda çözünür kuru madde olgunlasma sürecinde hızlı bir artıs gösterdi. Titre edilebilir asitlik bakımından çesitler ve olgunlasma dönemleri arasında farklılıklar saptandı, en yüksek asitlik yarı olgun dönemde analiz edildi. Asit miktarı meyve hasadına dogru hızla azaldı. Benzer sekilde, ham ve yarı olgun dönemlerde yüksek olan meyve eti sertligi olgunlugun ileriki safhalarında azaldı. Meyve olgunlasma periyoduna baglı olarak ham dönemden olgun döneme dogru pektin metilesteraz ve poligalakturonaz enzimlerinin aktivitelerinde artıs meydana geldigi saptandı. Çesitler arasında en yüksek PME ve PG aktivitesi Hacıhaliloglu çesidinde saptanırken en düsük PME aktivitesi Turfanda Eskimalatya çesidinde en düsük PG aktivitesi ise Özal çesidinde saptanmıstır. Olgunlasmayla birlikte kayısı meyvelerinde klorofil a, klorofil b ve toplam klorofil miktarlarında önemli derecede düsüs oldugu saptanmıstır. Karotenoid oranı olgunlasma periyodu boyunca Levent ve Canino çesitlerinde artarken Hasanbey, Hacıhaliloglu, Özal ve Turfanda Eskimalatya çesitlerinde azalmıstır.