Kesişimsel dezavantajlılık bağlamında yaşlı Afganların sosyal uyum sorunu: Sivas örneği

Bu araştırma, kesişimsel dezavantajlılık bağlamında yaşlı Afganların göç sürecinde yaşadığı sorunları, yerel toplum ile yaşlı Afganlar arasındaki uyumu ve göç alanında çalışan profesyonellerin bu konulardaki gözlem, görüş ve deneyimlerini tespit etmeyi amaçlamaktadır. Nitel yöntemle gerçekleştirilen araştırmada, fenomenoloji deseni kullanılmıştır. Araştırma kapsamında Sivas'ta yaşayan sekiz yaşlı Afgan, altı yerel toplum üyesi ve dört göç profesyoneli (bir il göç uzmanı, iki STK personeli ve bir akademisyen) ile derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Elde edilen veriler MAXQDA veri analizi programından faydalanılarak analiz edilmiştir. Analiz sonucunda üç ana tema, altı alt tema ve otuz beş kod elde edilmiştir. Ana temalar "Göç süreci", "Kesişimsel dezavantajlılık" ve "Sosyal uyum"dur. "Göç süreci" teması "Göç deneyimleri" ve "Mesleki tecrübeler"; "Kesişimsel dezavantajlılık" teması "Kesişimselliğin sonuçları" ve "Kesişimsellik ve tecrübeler"; "Sosyal uyum" teması "Sosyal uyum deneyimleri" ve "İki toplum arasındaki ilişkiler" alt temalarından oluşmaktadır. Araştırmada yaşlı Afganların göç öncesinde can güvenliğine ilişkin kaygılar yaşadığı bu nedenle göç etmeye mecbur kaldığı; göç yolculuğunda pek çok tehlike ile karşılaştığı; göç sonrasında sağlık, ekonomi, çalışma hayatı, aile ilişkileri, yalnızlık ve uyum ile ilgili sorunlarla karşılaştığı belirlenmiştir. Yaşlı Afganların göç sürecinde yaşadığı bu sorunlar yaşlılıktan ya da göçten kaynaklanabileceği gibi yaşlılık ve göçün kesişimi sonucunda da ortaya çıkabilmektedir. Ayrıca Sivas örneğinde Afganların sosyal uyumu Türkiye geneline kıyasla daha iyi düzeydedir. Buna karşın Sivas'ta sosyal uyumla ilgili pek çok sorunla karşılaşıldığı ve yerel toplum ile Afganlar arasındaki ilişkilerin asgari seviyede seyrettiği belirlenmiştir. Diğer yaş gruplarındaki Afganlara kıyasla yaşlı Afganların dil bilmeme sorunu ile daha fazla karşılaştığı, yerel toplum ile ilişkilerinin ve sosyal uyum düzeylerinin daha zayıf olduğu da araştırmada elde edilen bulgular arasındadır. Bu bulgulardan yola çıkarak sosyal uyum çalışmalarında yaşlı Afganlara daha fazla yer verilmesinin gerekli olduğu söylenebilir. Anahtar Kelimeler: Göç Süreci, Kesişimsel Dezavantajlılık, Yaşlı Afganlar, Sosyal Uyum, Sivas.