Kil zeminlerde dinamik davranışın belirlenmesi

Yapılacak yapının güvenliği için üzerine oturduğu zeminin özelliklerinin iyi bilinmesi gerekmektedir. Zeminlerin dinamik yükler altında gösterdikleri davranışın doğru modellenebilmesi için zemine ait gerilme-deformasyon özelliklerinin bilinmesi gerekmektedir. Bulunan bu parametreler, depreme dayanıklı yapı tasarımlarının modellenmesi açısından çok önemlidir. Bu çalışmada, dinamik yükler altında kil zeminlerde meydana gelen davranış değişimleri incelenmiştir. Bu amaçla farklı silt yüzdelerine sahip kil zemin numuneleri üzerinde rezonant kolon (RK) ve burulmalı kesme (BK) deneyi yapılmıştır. Aşırı konsolidasyon oranı (AKO) 1 ve 2 olan karışımlar üzerinde %1 kayma deformasyonuna kadar rezonant kolon deneyine ve sonrasında %2.5 kayma deformasyonuna kadar burulmalı kesme deneyine tabi tutulmuştur. Sonuçta, çevre basıncının artmasıyla kil zeminin kayma modülünün arttığı ve sönüm oranının azaldığı görülmüştür. Kil zemin içerisindeki silt oranının azalmasıyla kayma modülünde ve sönüm oranında azalış meydana gelmiştir. Normalize kayma modülü eğrisinde ise artış meydana geldiği görülmüştür. Ayrıca, kil zemin içerisinde silt oranın azalmasıyla boşluk suyu basınçlarında azalış meydana geldiği görülmüştür. AKO 1 ve 2 olan numunelerde AKO'nun artmasıyla kayma modülünde artış, sönüm oranında azalma gözlemlenirken, boşluk suyu basınçlarının AKO'nun artmasıyla azaldığı görülmüştür. 3 tekrarlı RK deneyi yapılan numunelerde tekrar sayısının artmasıyla kayma modülünde azalma, sönüm oranında artış görülmüştür. Kayma modülünde en fazla azalma, silt yüzdesi yüksek olan karışımlarda gözlenmiştir. 3 tekrarlı RK deneylerine maruz kalan numunelerde 1 tekrarlı RK deneylerine maruz numunelere kıyasla daha yüksek boşluk suyu basınçları gözlemlenmiştir. BK deneyinde 0.5 ve 1Hz frekanslar kullanılarak yapılan incelemelerde frekansın artmasıyla kayma modülü ve normalize kayma modülü eğrilerinde çok fazla değişiklik görülmemiş, sönüm oranlarında ise frekansın artmasıyla bir miktar artış olduğu görülmüştür. BK deneyinde frekansın artmasıyla boşluk suyu basınçlarında azalma meydana geldiği gözlemlenmiştir.