Kitabın dijital dönüşümü: Türkiye'de sesli kitap yayıncılığı

Tarih boyunca ortaya çıkan teknikler ve teknolojilerle sürekli gelişmiş olan yayıncılık ve kitabın biçimi, dijitalleşmeyle birlikte günümüzde dijital yayıncılığa ve dijital kitap biçimlerine doğru evrilmiştir. Ancak ülkemizde dijital yayınlar hakkındaki alanyazın az sayıda ve sınırlı içeriktedir, ayrıca sesli kitap yayıncılığı ve sektörüyle ilgili bilimsel çalışmaya rastlanmamıştır. Bu sebeple, i)literatür eksikliğine yönelik olarak betimleyici bir çalışmayla sektör paydaşlarına yer vererek sesli kitap yayıncılığının süreçlerini, Türkiye'de sesli kitap pazarını ortaya koymak, ii)Kitabın dijitalleşmesiyle birlikte dijital kitapların mevcut durumunu, sesli kitabın yayıncılığa etkisini, sesli kitapla ilgili ortaya çıkan kavramları ve kitap formatları üzerinden yapılan tartışmaları ortaya koymak, iii)sesli kitabın ve basılı kitabın geleceği ve sektörün bu konuda öngörülerini belirlemek amacıyla bu tez çalışması planlanmıştır. Bu amaçlar doğrultusunda i)sesli kitap platformları, ii)sesli kitap üreticisi ve yayıncısı ve iii)yayınevleri olmak üzere sesli kitap yayıncılığı odağındaki üç farklı alandaki sektör paydaşından oluşan örneklemle, yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Araştırma sonucunda sesli kitabın, yayıncılıkta basılı kitaba göre farklı olan yeni üretim süreçlerinin oluşmasına neden olduğu tespit edilmiştir. Sesli kitap yayıncılığının üretim süreci, temel olarak sırasıyla; sesli kitap aktörlerinin bir araya gelmesi, kitap seçimi, sözleşmenin yapılması, seslendirme süreci, sesin düzenlenmesi ve sesli kitabın dağıtımı ve pazarlanması olarak belirlenmiştir. Bu sektöre, sesli kitap platformları, üreticileri, dağıtıcıları, seslendirme sanatçıları, ses mühendisleri, stüdyo çalışanları vb. yeni aktörlerin dahil olduğu sonucuna varılmıştır. Sesli kitabın basılı kitaba ve diğer dijital biçimlere göre farklı avantajları ve kitap yayıncılığının dijitalleşmeye hâlâ geçiş sürecinde olduğu belirlenen ülkemizde, pandemiyle birlikte yükselişe geçen sesli kitaba ilginin günümüzde devam ettiği, gelecekte yeni teknolojilerle birlikte artarak rağbet göreceği tespit edilmiştir.