Konişmentonun teslimdeki rolü ve konişmentosuz teslimde taşıyanın sorumluluğu

Konişmento; taşıyan veya onu temsilen kaptan ya da yetkili bir acente tarafından tek taraflı olarak düzenlenen, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı ikrarıyla birlikte taşıma sonunda varma limanında senedin yasal yani şeklen hak sahibi görünen hamiline senedin iadesi karşılığında aynı şekilde teslim edileceği taahhüdünü içeren kıymetli evraktır. Taşıyanın konişmento ile taahhüt ettiği eşyanın teslim edilmesi ile kastedilen husus taşımanın tamamlanmasından sonra taşıyan ile gönderilenin (veya yasal konişmento hamilinin) ortak iradesi sonucunda eşyanın zilyetliğinin varma yerinde gönderilene yahut sözleşmede veya konişmentoda hak sahibi olarak belirlenen kimseye sağlanmasıdır. Teslim konişmento gereğince yükü tesellüme salahiyetli kimseye yapılmış olmalıdır..Taşıyanın konişmentodan doğan borçlarını ihlal etmesi onun konişmentodan doğacak sorumluluğuna neden olmaktadır ve konişmentodan doğan yükümlülük, kabz ve tesellümden doğan sorumluluğu kapsamaktadır. Yükün konişmentodan önce varma limanına ulaştığı, konişmentonun çalındığı ya da kaybolduğu hallerde, gönderilen konişmentoyu ibraz edemediğinden yükü teslim alamamakta, (yükü konişmentonun ibrazı karşılığı senedin hak sahibi görünen hamiline teslim ile yükümlü olan) taşıyan da yükü teslim edememektedir. Bu durumda taşıyan, ya yükü konişmentosuz teslimden kaçınıp depolamayı tercih etmekte ya da uygulamada sıkça karşılaşıldığı gibi alacağı garanti mektubu veya banka garantisi karşılığında yükün konişmentosuz teslimini kabul etmektedir.Yükü teslim alamayan yasal konişmento hamili, konişmento doğruluğuna güvenmiş olması sebebiyle uğradığı bütün zararların tazminini taşıyandan talep edebilir. Taşıyanın konişmento ibraz edilmeksizin yaptığı teslimden dolayı sonucu meydana gelen zarardan tüm malvarlığı ile sorumludur. Taşıyan aynı zamanda donatan (veya gemi işletme müteahhidi) olup da, konişmento kaptan tarafından imza edilmiş ise bu halde de taşıyan bütün mal varlığı ile sınırsız olarak sorumludur.