Kırmızı çamurdan yapay zeolit sentezi

Zeolitler, etkili büyük yüzey alanı ve gözenekli yapılarından dolayı iyon değiştirmeve adsorbsiyon, ayırma, katalitik reaksiyonlar gibi çeşitli endüstriyel proseslerdekullanılan alüminasilikat kristal yapısına sahip maddelerdir. Zeolit A veya zeolitNaA sodyumalümina silikatların yapay şeklidir. Günümüzde zeolit A, deterjanendüstrisinde fosfat tuzlarının yerine kullanılmakta ve bitki ve hayvan hayatıüzerinde zararlı etkiler gösteren fosfat kirlenmesini azaltmaktadır.Bu çalışmada zeolit A boksitin liç atığı olan kırmızı çamurdan füzyon ve hidrojelyöntemi ile sentezlenmiştir. Zeolit sentezinde kırmızı çamur ile sodyum hidroksit (1:1) oranında homojen bir şekilde karıştırılmış, daha sonra nikel krozede 500 - 600ºC'de muffle fırında 1 saat yakılmıştır. İkinci olarak füzyon ürünü destile sudaçözülmüş ve daha sonra karışıma 4 mL sodyum silikat ilave edilmiştir. Karışım farklısıcaklık (60, 80 ve 90 ºC) ve zamanlarda (12, 16, 20, 24 saat) kristallendirilmiştir.Elde edilen zeolit ürünlerinin mineralojik analizi X-ışını kırınım cihazı (XRD) ileyapılmıştır. Morfolojik analizler Taramalı Elektron Mikroskobu (SEM) ve FourierTransform Infrared Spektroskopisi (FTIR) ile yapılmıştır. Katyon DeğişimKapasitelerinin (KDK) ölçülmesinde kimyasal teknikler kullanılmıştır. Deneyselsonuçlar zaman ve sıcaklığın kristalizasyonda önemli etkisi olduğunu göstermiştir.Füzyon yöntemi ile yapılan çalışmada en iyi sonuç 90 ºC'de16 saat kristallendirilenzeolitte görülmüştür.Anahtar Kelimeler: Zeolit A, kırmızı çamur, füzyon, sentez.