Kırşehir ekolojik koşullarında bazı nohut çeşitlerinin tane verimi ve verim öğelerinin belirlenmesi üzerine bir çalışma

Bu çalışma Kırşehir ekolojik koşullarında 16 tescilli nohut (Cicer arietinum L.) çeşidinin tane verimi ve bazı verim öğelerinin belirlenmesi amacıyla 2020 yılında kıraç şartlarda yürütülmüştür. Çalışma üç tekerrürlü olarak tesadüf blokları deneme desenine göre kurulmuştur. Çalışmada 17 adet önemli verim ve verim öğesi incelenmiştir. Ayrıca, incelenen özellikler arasındaki ilişkiler korelasyon analizine tabii tutulmuştur. Çalışma sonucunda; incelenen 17 özellik bakımından, çeşitler arasında tane verimi ve verim öğeleri açısından farklılıklar tespit edilmiştir. Bu araştırmada, %50 çiçeklenme süresi 89.0- 98.0 gün, % 50 bakla bağlama süresi 95.67-104.33 gün, fizyolojik olgunlaşma süresi 127.33- 142.67 gün, bitki boyu 25.72-33.68 cm, ilk bakla yüksekliği 10.77-17.78 cm, bitkide birincil dal sayısı 1.78-2.28 adet, ikincil dal sayısı 1.62-4.38 adet, toplam bakla sayısı 16.23-29.78 adet/bitki, boş bakla sayısı 1.16-2.71 adet/bitki, dolu bakla sayısı 14.16-27.14 adet/bitki, bitkide tane sayısı 14.08-30.20 adet/bitki, baklada tane sayısı 1.003-1.127 adet, bitkide tane verimi 5.83-12.95 g, 100 tane ağırlığı 36.56-58.94 g, biyolojik verim 194.87-450 kg/da, dekara tane verimi 67.45-174.25 kg/da, hasat indeksi %33-41 olarak tespit edilmiştir. xiv Ayrıca çalışmada elde edilen verilere göre, tane verimi ile olgunlaşma gün sayısı (r=0.584**), birincil dal sayısı (r=0.402**), ikincil dal sayısı (r=0.705**), toplam bakla sayısı (r=0.834**), boş bakla sayısı (r=0.553**), dolu bakla sayısı (r=0.836**), bitkide tane sayısı (r=0.844**) , baklada tane sayısı (r=0.331**), bitkide tane verimi (r=1.000**), 100 tane ağırlığı (r=0.427**) ve biyolojik verim (r=0.963**) arasında olumlu ve önemli yönde, ilk bakla yüksekliği ile (r=-0.494**) önemli ve olumsuz yönde, çiçeklenme gün sayısı (r=0.179), bakla bağlama gün sayısı (r=0.246), hasat indeksi (r=0.252) arasında önemsiz ve olumlu yönde, bitki boyu (r=-0.119) ile önemsiz ve olumsuz yönde ilişkiler saptanmıştır. Çalışma sonucunda en yüksek tane verimi 174.25 kg/da ile Çağatay nohut çeşidinden elde edilmiş ve bu çeşit ile aynı istatistiksel grupta yer alan İnci ve Sezenbey nohut çeşitlerinin Kırşehir ekolojik koşullarında ümitvar oldukları belirlenmiştir. Çalışmada en düşük tane verimi 67.45 kg/da ile Hasanbey nohut çeşidinden elde edilmiştir. Ağustos 2021, 126 Sayfa Anahtar Kelimeler: Cicer arietinum L., Nohut çeşitleri, Tane verimi, Verim unsurları,