Kütahya şer'iye sicillleri 22 numaralı defterinin transkripsiyonu ve değerlendirilmesi

Bu sicil defterinde Kütahya'nın yerlesim yerleri, aile yapısı, aile içi hukukun nasıl isledigi, hayat ve geçim tarzı, sanat ve meslek gurupları, tarım ürünleri, cezalar, vergiler gibi konuların yanı sıra Tanzimat'ın ilân edildigi sürece denk gelmesi bakımından ,Tanzimat Fermanı ile ilgili Osmanlı Devleti'nde bulunan çesitli kurumlara gönderilmis olan Tanzimat metinleri de görülmektedir. Çalısma konusu olarak seçtigimiz 22 numaralı Kütahya Ser'iye Sicilli Defteri, Hicri 1256 ? 1257 Miladi 1840 ? 1841 yıllarına ait Kütahya ve çevresinde hukuka intikal etmis mahkeme kayıtlarını ihtiva eder. Çalısmamızda, tezkire, müzekkire, mirastereke, resmi yazısmalar, vakıflar, Naiblik müessesesi, Kassamlık müessesesi, vekil tayini gibi mahkeme kayıtlarının transkripsiyonu, degerlendirilmesi ve tasnif edilmesi yer almaktadır. Bilindigi gibi ser'iye sicilleri mahkeme kararı demektir.Osmanlı döneminden günümüze kadar intikal eden bu kararlar,toplumun sosyal, siyasi ve ekonomik yapısı hakkında bize bilgi verirler.Örnegin, sicillere kaydedilmis bilgilere bakarak halkın sosyal yapısını ve ikili iliskilerini, miras ve tereke kayıtlarına bakarak ekonomik yapıyı, merkezden gönderilen kararnamelere ve bizim sicil defterimizde bulunan Tanzimat'ın tüm maddelerine bakarak merkezi idare ile tasra arasındaki iliskilerin muhtevasını ögrenebiliriz. Bu belgeler üzerinde daha fazla çalısılması ve bu çalısmaların kamuoyuna sunulması, Osmanlı toplumundaki bilinmeyen ya da eksik kalan konulara açıklık getirecektir. Defterde, Kütahya ve çevresinden mahkemeye intikal eden olayların her biri müsbet ya da menfi bir karar halinde sonuçlanmıstır. Sonuçlanan bu kararların bir çogunun altında ?Suhudü-l hal? denilen ve o bölgenin ileri gelenleri arasından seçilen, aralarında önemli hukukçuların da yer aldıgı sahitlerin olması bahsedilmesi gereken önemli bir konudur. Ayrıca cinayet ve hırsızlıkla ilgili kayıtların olmaması ya da çok az olması, halkın o dönemde bu konulardaki titizligini göstermektedir.