Lityum disilikat cam seramiklerde farklı primer uygulamasının termal yaşlandırma sonrası makaslama bağlanma dayanımına etkisi

Bu tez çalışmasının amacı, güncel dijital diş hekimliği uygulamalarında sıklıkla kullanılan lityum silikat esaslı farklı CAD/CAM seramiklere uygulanan çeşitli yüzey işlemlerinin, termal yaşlandırma sonrasındaki makaslama bağ dayanımı üzerindeki etkilerini değerlendirmektir. Çalışmada, frezelenebilen lityum silikat esaslı 3 farklı CAD/CAM cam seramik (IPS e.max, Cerec Tessera, GC Initial LiSi), 1.5 mm kalınlığında örnekler elde elilecek şekilde düşük hızlı hassas kesme cihazında kesilmiştir. Örnekler içerisindeki yarı kristalize formda bulunan IPS e.max CAD'in (Ivoclar Vivadent, Lihtenştayn) kristalizasyon işlemi Programat P310 (Ivoclar Vivadent, Lihtenştayn) fırını kullanılarak üretici firma önerdiği talimatlara uygun şekilde tamamlanmıştır. Tüm cam seramik örneklere bağlanma yüzeylerini pürüzlendirmek için % 5-9 hidroflorik asit (IPS Ceramic Etching Gel, Liechtenstein) uygulaması üretici firmanın talimatlarında olduğu gibi uygulanmıştır. Ardından uygulanan yüzey işlemine göre ayrılarak (1) MDP ve HEMA içeren adeziv (Scotchbond Universal Plus Adeziv) uygulaması, (2) silanla birlikte MDP ve HEMA içeren adeziv (Bisco Porcelain Primer + Scotchbond Universal Plus Adeziv) uygulaması ve (3) silan uygulaması (Bisco Porcelain Primer) olmak üzere toplamda 9 alt grup oluşturulmuştur (n=11). Yüzey işlemlerinin takiben bütün seramik örneklere ışık ile polimerize olan rezin siman (Calibra Veneer Esthetic Resin Cement) bağlanmıştır. Bütün örnekler yaklaşık olarak 6 aya denk olacak şekilde 5000 devirli bir termal yaşlandırmaya (Nova, Konya, Türkiye) maruz bırakılmıştır. Elde edilen örnekler test öncesi standardizasyon için 24 saat süreyle distile suda bekletilmiştir. Örneklere ait makaslama bağlanma dayanımı değerleri, universal test cihazı (TSTM 02500) yardımıyla 1 mm/dk hızla ölçülmüştür. Makaslama bağlanma testi sonrasında meydana gelen kopma yüzeyleri stereomikroskop (SZ-PT Olympus) kullanılarak X15 büyütmede incelenmiştir. Uygulanan yüzey işlemlerinin ardından örnek yüzeylerinin topografyası SEM (Zeiss, Evo LS10) analizi yapılacak incelenmiştir. Veriler, iki yönlü varyans analizi, post-hoc TUKEY HSD, Levene testleri ile analiz edilmiştir (IBM SPSS v21) (p<0,05). Seramik türü ile uygulanan yüzey işlemine ek olarak bu faktörler arasındaki etkileşim de makaslama bağlanma dayanımı üzerinde etkili olduğu bulunmuştur (p<0,001). En yüksek makaslama bağlanma dayanımı değerleri CEREC Tessera örneklere Bisco Porcelain Primer + Scotchbond Universal Plus Adeziv (57,99 MPa) uygulanan grupta görülmüştür. En düşük makaslama bağlanma dayanımı değerleri ise IPS e.max CAD örneklere ait Bisco Porcelain Primer grubunda (24,05 MPa) görülmüştür. Cerec Tessera örnekleri Bisco Porcelain Primer + Scotchbond Universal Plus Adeziv uygulaması diğer işlemlere göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksektir (p< 0,01). Cerec Tessera seramiklerde silan uygulanan grup ile MDP içeren adeziv uygulanan grup arasında istatistiksel olarak fark yoktur. IPS e.max CAD örneklere uygulanan farklı yüzey işlemleri sonrası ölçülen değerler arasında anlamlı bir istatistiksel farklılık gözlenmemiştir (p=0,933). GC Initial LiSi seramikte ise silan uygulanan grup, MDP içeren adeziv uygulanan gruba kıyasla anlamlı şekilde daha yüksek ortalamaya sahiptir.