Madde bağımlılığı alanında hizmet sağlayan uzmanların perspektifinden bağımlıların yaşadıkları sosyal dışlanma deneyimleri: Bir fenomenoloji araştırması

Bu çalışma, madde bağımlılığıyla mücadele eden bireylerin, sosyal dışlanma deneyimlerini alanda hizmet veren uzmanların bakış açısıyla derinlemesine anlaşılmasını amaçlamaktadır. Nitel araştırma yönteminin benimsendiği çalışmada, fenomenolojik desen tercih edilmiştir. Araştırma verileri, İstanbul, Muğla, Denizli, Amasya ve Balıkesir illerinde görev yapan sosyal hizmet uzmanı, klinik psikolog ve halkla ilişkiler uzmanlarıyla gerçekleştirilen derinlemesine bireysel görüşmeler vasıtasıyla toplanmıştır. Görüşmeler imkanlar dahilinde yüz yüze ve çevrim içi imkanlar dahilinde gerçekleştirilmiştir. Analizler sonucunda, madde bağımlısı bireylerin, sıklıkla damgalanma, dışlanma ve ötekileştirme süreçlerine maruz kaldıkları; bu süreçlerin hem tedaviye erişimi hem de toplumsal uyumlarını olumsuz yönde etkilediği bulgulanmıştır. Katılımcılar, sosyal dışlanmanın sadece bireysel değil, yapısal ve kültürel düzeyde de yeniden üretilebilir dinamik bir olgu olduğunu desteklemişlerdir. Bu araştırma, sosyal dışlanmanın bağımlılık döngüsünü pekiştiren bir unsur olduğunu ve mevcut sistemde bağımlı bireylere yönelik bütüncül destek modellerinin eksik kaldığı noktaları ortaya koymaktadır. Elde edilen bulgular doğrultusunda, bağımlı bireylerin toplumsal hayata yeniden entegrasyonunu güçlendirecek sosyal politika ve uygulamalara ilişkin öneriler sunulmuştur.