Makinelerde titreşim analizi yöntemiyle uyarıcı bakım

Uyarıcı bakım Sanayiinin gelişmesiyle insanların hayallerini süsleyen idealler gerçekleşmeye başlamıştır. Ancak buda beraberinde bazı sorunları getirdi. İlk zamanlar, tecrübeli işletme mühendisleri, bir makinenin düzgün çalışıp çalışmadığını ve arızaların meydana çıkıp çıkmadığını, dokunarak ve işiterek anlayabilirlerdi. Günümüzde bu şekilde yapılan kontrollere güvenilemez. Çünkü, işin içine insan faktörü girdiği zaman hata yapma riski her zaman yüksek bir orandadır ve modern makinelerin meydana çıkardıkları titreşimler yüksek frekansta olduklarından, bunların ölçülmesinde ve meydana çıkarılmasında aygıtlara gereksinim vardır. Bilindiği üzere titreşim, aşınmayı arttıran ve kırılmayı hızlandıran, makinenin içinden gelen enerjinin yıkıcı bir ürünüdür. Pek çok makine için, titreşim tipik bir seviyeye sahiptir ve makine normal şartlarda çalıştığı zaman, titreşimin frekans spektrumunun da karakteristik bir şekli vardır. Bu frekans spektrumu makinenin titreşim kaydı olarak bilinir. Arızalar gelişmeye başladığı zaman, dinamik proses içerisindeki makine parçalan üzerinde temsil edilen enerjinin bir kısmı da değişme gösterir. Bu münasebetle, titreşim spektrumunun şekli ve titreşim seviyesi de değişir. Bu bulgudan hareketle yapılabilecek çalışma, makinenin düzgün çalışması esnasında ve bilinçli olarak meydana çıkarılan hatalar esnasındaki titreşim verilerini toplamaktır. Bu veriler bir paket program içerisinde kullanıldığı taktirde, ileride meydana çıkabilecek sorunlarda, arıza oluşmadan anlaşılabilir ve kısa bir sürede giderilebilir. Böylece, makinenin bakım süresi ve masrafları aşağıya düşürülebileceği gibi beklentilere de, daha çabuk bir şekilde cevap verilebilir. Günümüzde artan piyasa rekabeti, işletmelerin üretim ve hizmet araçlarının tasarım ve onarımında önemli değişimlere yol açmıştır. Ağırlaşan işletme koşullarında, üretimde sıfir hataya ulaşmak ve devre dışı kalan sistemlerin neden olabileceği doğrudan ve dolaylı zararları en aza indirebilmek için bakım işlemine yeni bir boyut kazandırılmaya çalışılmıştır. Artık, bakım, arıza baş gösterdikten sonra sorunu gidermeye yönelik değil de, arızaya neden olabilecek kaynaklan incelemek ve sorunlar ortaya çıkmadan erken teşhiste bulunabilmek için kullanılmaya başlanmıştır. Bunu gerçekleştirmek için, makine üzerinden alınan fiziksel parametre ölçümlerinin zaman içindeki eğilimleri izlenmiştir. Böylelikle, sistem devre dışı kalmadan bakım işlemi yapılabilmektedir. Sistemi, çalışır durumda tutmanın maliyet açısından çok büyük önemi vardır. Örneğin; binlerce abonenin aynı anda üzerinden iletişim sağladığı radyo-link hattının devre dışı kalmasının maliyeti, milyonlarca dolar mertebesinde olabilmektedir. Bu nedenlerden dolayı, bakım çabalan, onarım anlayışının çok ötesinde bir konuma gelmiştir. Bu çalışmada, makine performansının titreşim izleme yöntemiyle nasıl belirleneceği anlatılmaya çalışılmıştır. Anahtar kelimeler: Titreşim analizi,