Tuncelı̇ ı̇l merkezı̇nin geoteknı̇k zemı̇n özellı̇klerı̇nin CBS ile harı̇talanması çalışması

Coğrafi Bilgi Sistemi (CBS) teknolojisinin mühendislik projelerinde kullanılması oldukça önemlidir, çünkü verimliliği artırır, zaman kazandırır ve maliyetleri düşürür. CBS, arazi verilerini haritalama, veri depolama ve analiz etme görevlerinde kritik bir rol oynar ve bilgi paylaşımını kolaylaştırır. Haritalar, veriler ve analitik yetenekleri entegre ederek mühendislere projenin sonuçlarını daha iyi görselleştirme, erişim sağlama ve paylaşma avantajları sunar, bu da nihayetinde proje kalitesini artırır. Zemin özelliklerini anlamak, binaların ve altyapının planlanması, inşası ve uzun vadeli güvenliği açısından temel bir öneme sahiptir. Bu, zemin taşıma kapasitesi, sıvılaşma riski, kayma dalgası hızı gibi faktörlerin belirlenmesini içerir ve bu özelliklere dayalı olarak zemin seçimi hakkında bilinçli kararlar almayı içerir. Bu çalışmada, şehir planlama amaçları için Tunceli Belediye İmar Müdürlüğü tarafından talep edilen, farklı derinliklerdeki (3.0, 4.5, 7.5, 9.0 ve 15 m) sondaj kuyularının SPT-N değerlerinin incelenmesine odaklanılmıştır. Zemin bilgileri, laboratuvar test sonuçları ve 96 sondaj noktasından elde edilen jeolojik bilgilerin kapsamlı bir analizi gerçekleştirilmiştir. CBS yazılımı kullanılarak, sondaj verileri, laboratuvar deney sonuçları ve jeofizik test sonuçlarından türetilen hesaplamalar kullanılarak geoteknik haritalar oluşturulmuştur. SPT-N değerlerinin, taşıma kapasitesinin, kayma dalgası hızının, zemin büyütmesinin, hakim titreşim periyodunun ve ülkelerin deprem kodlarına dayalı olarak zemin sınıflandırmalarının değerlendirmeleri dahil olmak üzere çeşitli analizler, haritalama faaliyetleri ve değerlendirmeler gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın bulguları, çalışma alanında SPT-N değerlerinin 35'i aşan bir yaygınlığını ortaya koymaktadır. Zemin taşıma kapasitesi değerlendirmeleri, Terzaghi & Peck ve Meyerhof hesaplama yöntemleri kullanılarak 300-600 kN/m2 aralığında sonuçlar vermiştir. Özellikle Cumhuriyet, Moğultay ve Atatürk mahallelerinde 1.5 metre derinlikte daha düşük taşıma kapasitesi değerleri gözlemlenmiştir. Ayrıca, çalışma alanının merkezi bölümünde, Atatürk, Cumhuriyet ve Moğultay mahallelerini içeren sıvılaşma riski olabileceği, diğer alanların sıvılaşmaya-cağı tespit edilmiştir. 30 metre derinlikte hesaplanan kayma dalgası hızı değerleri, 286 m/sn ile 1271 m/sn arasında değişmektedir. Çalışmanın sonuçlarına herhangi bir kesin olmayan veri noksanlığının etki edebileceği önemlidir, zira analizler kapsamında toplanan verilerin doğru olduğu varsayılmıştır. Anahtar Kelimeler: Tunceli, haritalandırma, CBS, SPT, geoteknik.