Advance ordering model with Markov modulated demand information

Envanter kontrolü ve yönetimi, yöneylem araştırmaları, endüstri mühendisliği ve işletme alanlarında en çok çalışılan konulardan biridir. Envanter yönetimi literatürünün önemli bir alanı da sezonluk ürünlerin yönetimidir. Sezonluk ürünlerin yönetiminde, yöneticilerin karşı karşıya kaldıkları talep belirsizliği önemli boyuttadır. Bu belirsizliği azaltmanın yöntemlerinden biri de talep hakkındaki ön bilgiden yararlanmaktır. Bu tezin hedefi sezonsal bir ürünle ilgili envanter yöneticisinin sipariş kararlarını ele alan bir matematiksel model elde etmektir. Bu sebeple envanter yöneticisinin satış sezonu öncesinde birden çok kez sipariş verebildiği bir dinamik program modeli geliştirilmiştir. Birden çok sipariş verme olanağı olduğunda envanter yöneticisinin sipariş zamanları ve miktarları olmak üzere iki temel karar vermesi gerekmektedir. Bu tezin amacı, bu tarz bir durumda eniyi sipariş miktarı ve zamanını araştırmaktır. Bu bağlamda envanter yöneticisi erken sipariş verip indirimli fiyatlardan yararlanma ile siparişi geciktirip ekonomik göstergeleri gözlemlemek arasında dengeleme tahlili yapmalıdır. Ekonomik göstergeler ile belli ürünlerin talepleri arasında korelasyon olduğunu gösteren pek çok çalışma mevcuttur. Bu modelde ekonomik göstergeler ile talep arasındaki korelasyondan faydalanmak adına, ekonomik göstergeleri bir ayrık zamanlı bir Markov süreci geliştirilmiştir. Ayrıca eniyi sipariş politikasının yapısı karakterize edilmiştir. Buna ek olarak incelenen model üç ayrı açıdan genişletilip, bu durumlardaki eniyi sipariş politikasının yapısı incelenmiştir. Son olarak, incelenen sipariş modeli sayısal örneklerle açıklanmıştır.