Ebeveynleşme ve ayrılma bireyleşme ilişkisinde kendilik temelli zihinselleştirmenin aracı rolü

Bu çalışma ebeveynleşme ve ayrılma bireyleşme arasındaki ilişkide kendilik temelli zihinselleştirmenin aracılık rolünü araştırmayı amaçlamaktadır. Çalışmanın diğer amacı, duygusal ebeveynleşme, araçsal ebeveynleşme ve algılanan adaletsizlik boyutlarını ölçen Evlat Sorumluluğu Ölçeği'nin Türkçeye adaptasyon çalışmasını gerçekleştirmek ve Türkçe alan yazınına katkı sağlamaktır. Çalışmanın örneklemi 18 ve 78 yaş aralığındaki 282 katılımcıdan oluşmaktadır. (Ort.=40.7, SS=14.6, %72 kadın, %28 erkek). Değişkenleri ölçmek için sırasıyla Demografik Bilgi Formu, Evlat Sorumluluğu Ölçeği, Ebeveynleşme Envanteri, Zihinselleştirme Ölçeği ve Ayrılma-Bireyleşme Envanteri kullanılmıştır. Çalışmanın ilk kısmında, faktör analiz bulguları 22 soruluk Evlat Sorumluluğu Ölçeği'nin orijinal çalışmaya benzer şekilde üç boyutlu yapısının korunduğunu göstermiştir. ESÖ'nün Türkçe adaptasyon çalışması, Türkçe versiyonun psikometrik özelliklerinin Türkçe dilinde yapılacak çalışmalarda kullanılabileceğini göstermiştir. Çalışmanın ikinci kısmında, ölçeklerin alt boyutları arasında yapılan korelasyon analizleri sonucu, ebeveyne yönelik ebeveynleşmenin duygusal ebeveynleşmeyle (r=.86), kardeşe yönelik ebeveynleşmenin ise araçsal ebeveynleşmeyle ilişkisinin (r=.72), en yüksek ölçekler arası ilişkilere sahip oldukları bulunmuştur. Ebeveynleşme Envanteri ve Evlat Sorumluluğu Ölçeği ile ölçülen ebeveynleşmenin tüm alt boyutları ebeveyne yönelik ebeveynleşme, kardeşe yönelik ebeveynleşme, algılanan yarar, duygusal ebeveynleşme, araçsal ebeveynleşme, algılanan adaletsizlik boyutları için yapılmış altı aracılık rolü analizi, hipotezleri doğrular şekilde kendiliğe yönelik zihinselleştirmenin ebeveynleşme ve ayrılma bireyleşme ilişkisinde kısmi aracılık rolü olduğunu göstermiştir. Çalışmanın bulguları literatür ışığında tartışılmıştır.