Metinlerarasılık bağlamında fantastik sinema ve mitoloji ilişkisi: Harry Potter örneği

Sinema endüstrisi, film üretimi için çeşitli alanlardan faydalanmaktadır. Bu alanlardan en çok kullanılanlardan birisi mitolojidir. Mitolojinin doğaüstü unsurları, özellikle fantastik tür filmlerinin üretiminde etkili olmaktadır. Fantastiğin mantık ve gerçeklik sınırlarını aşan yapısı, mitlerin anlatısıyla örtüşmektedir. Böylece fantastik tür, mitolojinin unsurlarından yararlanarak ürettiği epik görsellikle izleyiciyi kendine çekmektedir. Bu nedenle mitoloji ve fantastik filmler arasındaki ilişkinin anlamlandırılması tezin temel problemidir. Mitoloji ve fantastik tür kapsamında oluşturulan tezde, bu iki türün genel özelliklerini, ortak noktalarını, fantastik ile mitolojik anlatılar arasındaki biçim ve içerik aktarımlarını ve fantastik filmlerin mitolojiden nasıl yararlandığını açıklamak amaçlanmaktadır. Bu doğrultuda inceleme alanı olarak, 2000 yılı sonrası gösterime giren fantastik tür filmleri evreninden, amaçlı örnekleme yöntemiyle sekiz filmlik Harry Potter serisi örneklem olarak seçilmiştir. Bir roman olarak yayınlandığı ilk yıldan günümüze kadar popülerliğini kaybetmeyen Harry Potter fantastik tür serisi hâlâ transmedya hikâyeciliğiyle sürdürülmektedir. Bu nedenle örneklem olarak seçilmeye değer görülmüştür. Aynı zamanda seri büyük oranda mitolojik referanslarla üretildiğinden, mitolojiden fantastiğe en çok aktarım yapılmış metinlerdendir. Sözlü gelenekten ve yazılı formdan görsel metne yapılan bu aktarımları analiz etmek üzere metinlerarasılık yaklaşımından yararlanılmıştır. Bu yaklaşımla mit ve sinema arasındaki metinlerarası ilişki ve fantastik tür örneği olarak Harry Potter serisinin yaratımında mitolojik kaynaklardan metinlerarası aktarımın nasıl yapıldığı tartışılmıştır. Ardından mitlerin, anlatının ve olay örgüsünün daha iyi anlaşılmasını sağlayan Joseph Campbell'ın mitolojik kahramanın yolculuğunu açıklayan monomit kuramının Harry Potter anlatısına nasıl uyarlandığı incelenmiştir. Sonucunda ise Harry Potter serisi öncülüğünde fantastik filmlerin, sözlü gelenek ile aktarılan ve ilkel insanın hayalinde canlanan, soyut forma sahip mitleri somutlaştırmanın ve çağdaş bir anlatıya dönüştürmenin en büyük aracı olduğu görülmüştür. Monomit aşamalarına göre oluşturulan Harry Potter serisi, metinlerarası yöntemlerle mitolojik öyküleri yeniden kurgulayarak kendi teknik olanakları çerçevesinde dönüştürmüştür. Bunu yaparken en çok, var olan bir metinden yararlanarak yeni bir metin ortaya koymayı ifade eden pastiş tekniğinden, doğrudan yapılan alıntılardan ve anıştırmadan yararlanmıştır.