Mimetik antimikrobiyal peptitlerin geliştirilmesi ve etkileşimlerinin incelenmesi

Antimikrobiyal peptit (AMP) sınıfından olan ve amfifilik bir lipopeptit olan surfaktinin mikrobiyal hücre zarını hedef alarak, delik gelişimine ve hücre çökmesine neden olduğu bilinmektedir. Özellikle Bacillus subtilis kaynaklarından surfaktinin fermentasyon ve saflaştırılması kritik önem taşıyan adımlardandır. Ayrıca bu biyosentez süreci sonrasında, biyokimyasal sentez ile mimetik surfaktin eldesi de yeni endüstriyel kullanım sahaları açısından büyük önem kazanmıştır. Bu amaçla, çalışmanın ilk aşamasında karnitini ligand olarak barındıran metal-şelat yapısına surfaktinin lipofilik uçlarını tanılayan molekül baskılanmış polimerler (MIP) sentezlenerek, kriyojel kolona gömüldüğü bir akış sistemi geliştirilmiş ve ardından biyo-ekstratlardan halkasal surfaktinin ayrımı ve saflaştırılması incelenmiştir. Bu tamamı tarafımızdan geliştirilen yeni ayırma malzemelerinin karakterizasyonlarının yanı sıra adsorpsiyon-desorpsiyon işlemleri de ortaya konulmuştur. Çalışmanın ikinci aşamasında, saflaştırılan halkasal surfaktinden yola çıkılarak lineer surfaktin (L-surfaktin) elde edilmiştir. Bunun için gerekli lipaz tabanlı kriyojenik kolon sistemi de ilk defa bu çalışmada üretilerek L-surfaktin ve D-sorbitol-L-surfaktin ile F127 pluronik-L-surfaktin mimetik AMP yapılarının biyokimyasal akış kolonunda sentezlenmesinde kullanılmış ve karakterizasyon işlemleriyle de desteklenmiştir. Çalışmanın üçüncü aşamasında ise üretilen halkasal ve lineer surfaktin tabanlı mimetik yapıların bijel (BJ) üretiminde ve hidroksiapatit (HAp) sentezinde kullanılabilirliği ortaya konularak elde edilen bulgular karakterizasyonla desteklenmiştir. Son olarak tez kapsamında sentezlenen surfaktin yapılarından yola çıkılarak hazırlanan mimetik AMP yapılarının antimikrobiyal etkileri incelenmiş ve tartışılmıştır.