Aspect-oriented evolution of legacy information systems

üOZET˙ ˙ ˙˙ ˙˙ ˙ ˙ ü ˙MIRAS BILGI SISTEMLERININ ILGIYE-YONELIK˙ş ˙ ˙ ˙GELISTIRIMIYasemin SatıroğlugBilgisayar Mühendisliği, Yüksek Lisansu g uTez Yüneticisi: Prof. Dr. H.Altay Güveniro uAğustos, 2004gMiras sistem, birşok yıl ünce geliştirilen ve bir kuruluşta kullanılmaya de-c o s svam edilen sistemdir. Yazılım gereksinimleri değiştikşe miras sistemler de uy-gs cgun olarak geliştirilmelidir. Miras sistemlerin bakımı icin sarma, taşıma ves syeniden geliştirme gibi birşok yüntem ünerilmiştir. Maalesef, bu yüntemler teks c o o s obir bileşende yakalanması güş, ve birşok bileşeni enine kesme eğiliminde olans uc c s güzellikleri aşıkşa güz ününde bulundurmamışlardır. Dağıtım, eş zamanlama, de-o c c o ou s g svamlılık, güvenlik, kayıt tutma ve gerşek zaman davranışı, enine kesen üzelliku c s oürnekleri arasındadır. Bu üzelliklerin enine kesme niteligi miras sistemlerino obakımını ciddi anlamda karmaşıklaştırır, şunkü, sistemin kodunun birden fazlas s cü uyerde değiştirilmesini gerektirir ve geleneksel bakım teknikleri bu işlemi etkiligs solarak gerşekleştirmede yetersiz kalmaktadır.c s˙Ilgiye-Yünelik Yazılım Geliştirme enine kesen üzellikler ile başa şıkmak işino s o sc c˙kesin mekanizmalar saglar. Fakat geşerli Ilgiye-Yünelik Yazılım Geliştirmec o steknikleri, esas olarak, sıfırdan geliştirilen yazılım sistemleri işerisindeki enines ckesen üzellikler ile baş etmek uzerine odaklanmış durumdadır. Bu sistemlerdeo s ü senine kesen üzellikler başlangışta birer ilgi olarak gerşekleştirilerek tek bir bileşeno s c c s sişerisine yerleştirilebilir. Bu şekilde, enine kesen üzelliklerin gerşekleştirim vec s s o c sbakımı büyük şapta düzenlenebilir, ki bu da sistemin ilerideki bakımını ko-uu c ulaylaştıracaktır. Ne yazık ki, miras sistemler daha sert gereksinimler yüklerler,s uşunkü miras sistemlerde enine kesen üzellikler ünceden aşık olarak tanımlanamazcü u o o cve düzenlenemez. Bununla beraber, enine kesen üzellikler ile baş etmek işin uygunu o s ctekniklerin eksikliği miras sistemlerin bakımını şarpıcı bir bişimde engeller.g c cBu tezde, miras sistemlerin analizi işin sistematik bir süreş tanımlanmaktadır.c uc˙ ˙Ilgiye-Yünelik Miras Analiz Süreci isimli bu süreş, Olurluk Analizi, Ilgiye-Yüneliko u uc oAnaliz ve Bakım Analizi olmak uzere uş alt süreşten olusur. Herbir alt süreş, birü üc uc ucvvi˙buluşsal kurallar kümesi ve bunlara ilişkin kontrol mekanizmasından oluşur. Ikis u s saşamadan oluşan Olurluk Analizi, birinci aşamada miras sistemlerin kategoriza-s s ssyonu ile ilgili kuralları, ikinci aşamada da miras sistemlerin, statik ve dinamiksenine kesme gerşekleştirim yeteneğine güre değerlendirilmesi ile ilgili kurallarıc s g o g˙tanımlar. Ilk aşamada tanımlanan kurallar, miras sistemler hakkında derinleme-ssine bir şalışma sonrasında tanımladığımız miras sistem kategorilerine dayan-cs g˙maktadır. Ikinci aşamada tanımlanan kurallar da bu kategorilerin enine kesmesgerşekleştirimi uzerine yaptığımız tartışmaya dayanmaktadır. Miras sistem kate-c s ü g s˙gorize edilip enine kesme gerşekleştirimine güre değerlendirildikten sonra, Ilgiye-c s o gYünelik Analiz, miras sistemdeki ilgilerin teşhis edilmesi ve belirtilmesi ile ilgilio s˙kuralları tanımlar. Bakım Analizi, Olurluk Analizi ve Ilgiye-Yünelik Analiz altosüreşlerinin sonuşlarına dayanarak miras sistem işin uygun bakım yaklaşımınınuc c c sseşimi ile ilgili kuralları tanımlar.cBu alt süreşler, herbir alt süreşle ilgili kuralları gerşekleştiren, ve buuc uc c sşekilde, miras sistemin bakımını yapan kişiye, miras sistemin analizi ve uyguns s˙bakım yaklaşımının belirlenmesinde yardım sağlayan Ilgiye-Yünelik Miras Anal-s g oizi Aracı'nda gerşekleştirilmiştir.c s s˙Anahtar süzcükler : Miras Bilgi Sistemleri, Ilgiye-Yünelik Yazılım Geliştirme,ou o sBuluşsal Kural Modellemesi.s