Multipl skleroz hastalarında aile desteğinin hastalık algısı üzerine etkisi

Amaç: Çalışmamızda Multipl Skleroz hastalarında algılanan aile desteğinin hastalık algısı üzerine etkisini incelemeyi amaçladık Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza İstanbul üniversitesi Cerrahpaşa-Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Hastanesi Nöroloji polikliniğine başvuran 133 hasta dahil edilmiştir. Çalışmaya katılan hastalardan öncelikle bilgilendirilmiş gönüllü olur formu imzalamaları istenmiş, imzalamayı kabul eden hastalar çalışmamıza dahil edilmiştir. Sonrasında yaş, cinsiyet, öğrenim durumu, medeni durum, meslek, MS tipi MS süresi, ailede MS öyküsü ve atak sıklığının sorgulandığı demografik özellikler anketi, algılanan Aile Desteği ölçeği (ADÖ) ve Hastalık Algısı Ölçeği uygulanmıştır. Tüm anketler yüz yüze uygulanmış her anket 15-20 dakika sürmüş ve çalışma üç ay sürmüştür. Normal dağılımı olmayan iki bağımsız grup arasındaki karşılaştırmalar Mann-Whitney U testi ile yapıldı. Normal dağılımı olmayan ikiden fazla bağımsız grubun karşılaştırılmasında Kruskal Wallis testi kullanıldı. Bulgular: Hastalık tipi boyutunun kadınlarda (p=0,021), multipl skleroz aile öyküsü olanlarda (p=0,023 ) , ilerleyici multipl skleroz hastalarında (p=0,045) ve ilk yıl 1'den fazla atak geçiren hastalarda (p=0,019) anlamlı derecede yüksek olduğu saptanmıştır. Hastalığı anlayabilme algısının ilk yıl 1'den fazla atak geçirenlerde anlamlı olarak yüksek olduğu saptanmıştır(p=0,016). Tedavi kontrol algısı ile multipl skleroz süresi arasında anlamlı ilişki olduğu görülmüştür (p=0,035). Kadınlarda olası sebep olarak bağışıklığı görme anlamlı olarak(p=0,026) yüksek bulunmuştur. Hastalık tipi boyutunun risk faktörleri(p=0,032) ve bağışıklık boyutları(p<0,001) ile anlamlı ilişkili olduğu saptanmıştır. Akut kronik süre algısı ile döngüsel süre algısı(p=0,004) arasında pozitif korelasyonlu anlamlı ilişki saptanmıştır. Döngüsel süre algısının psikolojik atıflar (p<0,001) ve duygusal temsillerle (p<0,001) anlamlı ilişkili olduğu saptanmıştır. Sonuçlar algısının, akut kronik süre algısı(p=0,02) , döngüsel süre algısı(p<0,001), duygusal temsiller algısı (p<0,001)ve psikolojik atıflar(p<0,001) ile anlamlı ilişkili olduğu saptanmıştır. Duygusal temsiller ile akut kronik süre algısı (p=0,032) arasında anlamlı ilişki saptanmıştır. Kişisel kontrol algısı ile psikolojik atıflar arasında anlamlı (p<0,001) ilişki saptanmıştır. Algılanan aile desteği ile psikolojik atıflar (p=0,006) arasında negatif korelasyonlu anlamlı ilişki saptanmıştır. Sonuç: Multipl skleroz hastalarında algılanan aile desteği düştükçe psikolojik atıfların multipl skleroz için hastalık sebebi olarak görülmesi olasılığı artmaktadır. Psikolojik atıflar boyutu yüksek olan hastalarda algılanan aile desteği değerlendirilmelidir. Bu konu ile ilgili daha yüksek örneklem sayılı çalışmalar yapılması literatür açısından yararlı olacaktır. Anahtar Kelimeler: Multiple Skleroz, Aile desteği, Hastalık algısı