Nerium oleanderin bazı suda çözünen bileşiklerinin in vitro biyolojik etkileri

IV ÖZET Bu çalışmada, dünyanın değişik bölgelerinde halk arasında bazı kanser türlerinin tedavisinde kullanılan Nerium oleander bitkisinin kanser hastalığı üzerindeki terapötik etkisi incelenmiştir. Bu amaçla, Muğla yöresinden toplanan bitkinin taze yapraklan su ile kaynatılarak elde edilen sulu ekstre diyalize tabi tutulmuştur. Diyalizat liyofîlize edildikten sonra metanol ile muamele edilip metanole geçenler ayrılmıştır. Metanol fazı kolon kromatografisi yöntemiyle fraksiyonlara ayrılmış ve ince tabaka kromatografisi ile fraksiyonların içerdiği maddeler incelenerek steroid, flavonoid ve terpenoid yapıda oldukları saptanmıştır. Bu maddelerin laboratuvar koşullarında, in vitro ortamda tümör nekroz faktörü (TNF) testi ile, tümör hücrelerine karşı sitotoksisite için makrofajlan aktive edici etkileri araştırılmıştır. TNF testinin mikroskobik ve spektrofotometrik verilerine dayanılarak; flavonoid yapıdaki maddelerin tümör hücreleri üzerinde anlamlı bir sitotoksisitenin oluşmasında etkili olmadıkları, steroid ve terpenoid yapıdaki maddelerin test koşullarında uygulanan bazı konsantrasyonlarda, makrofajlan TNF salınımı için indükleyerek tümör hücreleri üzerinde zayıf bir sitotoksik etki oluşmasına neden olduklan sonucuna vanlmıştır. Anahtar Kelimeler: Apocynaceae, Nerium oleander, Kolon kromatografisi, Tümör nekroz faktörü, Antikarsinojenik aktivite.