Öğretmenlerin işyeri vefasızlık algılarının örgütsel vatandaşlık davranışlarına etkisi

Bu çalışma, öğretmenlerin işyeri vefasızlık algılarının, örgütsel vatandaşlık davranışları üzerindeki etkisini ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Araştırmada, tarama (survey) modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini, 2020-2021 eğitim-öğretim yılı içinde Giresun ili, Görele, Espiye ve Tirebolu ilçelerindeki anaokulu, ilkokul ve ortaokul kurumlarındaki görevli 1089 öğretmen oluşturmaktadır. Örneklemi ise araştırmanın evreninden seçkisiz örneklem yoluyla belirlenen 561 öğretmeni kapsamaktadır. Veri toplama aracı olarak "İşyeri Vefasızlık Ölçeği" ve "Örgütsel Vatandaşlık Ölçeklerinden" yararlanılmıştır. Araştırmada öğretmenlerin algıladığı işyeri ortalama vefasızlık düzeyi ve alt boyutları "Nadiren" düzeyinde bulunmuştur. İşyeri vefasızlık ölçeğinin "Meslektaş Vefasızlığı" boyutu "Yönetici Vefasızlığı" boyutundan daha yüksek çıkmıştır. Kadın ve erkek öğretmenlerin algıladığı işyeri vefasızlığı düzeyleri birbirine eşittir. Yönetici ve toplam vefasızlıkta yüksek lisans yapanlar, meslektaş vefasızlığında ise lisans mezunları lehine gerçekleşmiştir. Öğretmenlerin İşyeri Vefasızlık algıları yönetici, meslektaş ve toplam vefasızlığı bazında okul öncesi öğretmenlerinin puan ortalaması sınıf ve branş öğretmenlerininkinden daha yüksektir. Aynı şekilde anaokulu kurumunda görev yapmakta olan öğretmenlerin yönetici vefasızlığı boyutunda, ortaokul ve ilkokul kurumlarında görev yapan öğretmenlerden daha yüksek bulunmuştur. Meslektaş vefasızlığı boyutunda da, ilkokullarda, ortaokullardan anlamlı derecede daha yüksektir. Öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranış düzeyleri "ortalama düzeyde katılıyorum" şeklinde çıkmıştır. Kadın öğretmenlerin ÖVD düzeyleri, erkek öğretmenlere göre daha yüksektir. Lisans mezunu olan öğretmenlerin ÖVD düzeyleri, yüksek lisans mezunu olan öğretmenlerden yüksek bulunmuştur. Farklı okul türlerinde görev yapmakta olan öğretmenlerin düzeyleri birbirine eşittir. Öğretmenlerin İşyeri Vefasızlık Algıları ile Öğretmenlerin Örgütsel Vatandaşlık Davranışları arasında negatif yönde ilişki elde edilmiştir. Yani İşyeri Vefasızlık Algısı düştükçe, öğretmenlerin Örgütsel Vatandaşlık Davranış düzeyleri artış göstermektedir. İşyeri vefasızlık puanları, örgütsel vatandaşlık davranışı değişkeni üzerinde anlamlı bir yordayıcıdır.