Öğretmenlerin siber insani değer düzeylerinin 360 derece değerlendirilmesi

Bu araştırmanın amacı, öğretmenlerin siber insani değer düzeylerinin 360 derece incelenmesidir. Bu doğrultuda karma yöntem desenlerinden eş zamanlı karma yöntem kullanılmıştır. Araştırmanın nicel verileri Kılıçer, Çoklar ve Özeke (2017) tarafından geliştirilen "Siber İnsani Değeler Ölçeği" ve araştırmadaki bağımsız değişkenlere yönelik olarak araştırmacı tarafından hazırlanan "Kişisel Bilgi Formu" aracılığıyla toplanmıştır. Öğretmenlerin siber insani değer düzeyleri cinsiyet, medeni durum, branş, eğitim durumu, kıdem, sosyal medya etkili kullanımı ve sosyal medya kullanım süresi tutumlarına göre incelenmiştir. Araştırmanın nicel çalışma grubunu 2023-2024 eğitim öğretim yılının sonbahar döneminde Millî Eğitim Bakanlığında görevine devam etmekte olan öğretmenler; nitel çalışma grubunu yönetici, veli ve öğrenciler oluşturmuştur. Çalışmaya 291 kadın öğretmen ve 194 erkek öğretmen olmak üzere toplam 485 öğretmen katılmıştır. Elde edilen nicel veriler SPSS 22.0 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın nitel verileri 20 okul yöneticisi, 20 veli ve 20 öğrenciden oluşan bir çalışma grubundan araştırmacı tarafından hazırlanmış olan yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmış, elde edilen veriler içerik analizi yaklaşımı yoluyla MAXQDA Pro2020 programı ile değerlendirilmiştir. Araştırmanın nicel bölümü sonuçlarına göre öğretmenlerin siber insani değer düzeylerinin yüksek düzeyde olduğu belirlenmiştir. Öğretmenlerin siber insani değer düzeyleri incelendiğinde; cinsiyete göre saygı ve barışçıl olma değerine erkek öğretmenlerin kadın öğretmenlerden çok önem verdiği, medeni durum değişkenine göre bekar öğretmenlerin evli öğretmenlere nazaran daha hoşgörülü olduğu, branş değişkenine göre sözel, sayısal ve diğer branşlara sahip katılımcıların hoşgörü düzeylerinin meslek dersleri branşına sahip katılımcılardan daha yüksek olduğu, eğitim durumu değişkenine göre lisansüstü eğitime sahip katılımcıların dayanışma değerlerinin lisans eğitimine sahip katılımcılardan daha yüksek olduğu, mesleki kıdem değişkeninde anlamlı farklılık bulunmadığı, sosyal medyayı etkili kullanma değişkenine göre barışçıl olma alt boyutu ile ölçeğin genelinde sosyal medyayı etkili kullandığını düşünen katılımcıların değerlerinin daha yüksek olduğu ve sosyal medyayı günlük kullanım süresine göre saygı ve barışçıl olma alt boyutlarında anlamlı farklılığın bulunduğu sonuçları elde edilmiştir. Araştırmanın nitel bölümünün sonuçlarına göre ise öğretmenlerin taşıması gereken 3 siber insani değeri yöneticiler, veliler ve öğrenciler; saygı, doğruluk-dürüstlük, hoşgörü şeklinde değerlendirmişlerdir. Öğretmenlerin sosyal mecralarda da okulda olduğu gibi rol model olma durumlarını yöneticiler; etik standartlar, gizlilik ve güvenlik ile ayrım yeteneği; veliler ve öğrenciler ise etik beklentiler, özel hayat algısı ve online güvenlik başlıklarında değerlendirmişlerdir. Öğretmenlerin siber insani değerlere sahip olmalarının avantajlarını yöneticiler; güvenlik, saygınlık mahremiyet; veliler ve öğrenciler ise muhabbet-irtibat, saygınlık ve güvenlik başlıklarıyla değerlendirmişlerdir. Öğretmenlerin siber insani değerlere sahip olmalarının dezavantajlarını yöneticiler, veliler ve öğrenciler esneklik eksikliği, yaratıcılığın kısıtlanması başlıklarıyla değerlendirmişlerdir.