Okul öncesi öğretmenlerinin çevre bilinci ile okul öncesi dönem çocuklarının çevresel farkındalık düzeylerinin incelenmesi

Bu araştırmanın hedefi, okul öncesi dönem çocuklarının çevresel farkındalık düzeylerini belirlemek, okul öncesi öğretmenlerinin çevre bilinci seviyesini tespit etmek, öğretmenlerin çevre bilinci düzeyine göre okul öncesi dönem öğrencilerinin çevresel farkındalık düzeylerini incelemek ve bunlar üzerinde cinsiyet, eğitim durumu, kıdem gibi boyutların etkisinin olup olmadığını ortaya koymaktır. Araştırmanın çalışma grubunu Kocaeli ilinin Gölcük ilçesinde bulunan devlet anasınıflarına devam eden 170 okul öncesi dönem çocuğu ve bu sınıflarda öğretmen olan 15 okul öncesi öğretmeni oluşturmaktadır. Bu araştırmada okul öncesi dönem çocuklarının çevresel farkındalık düzeylerini belirlemek için Okul Öncesi Dönem Çocukları için Çevresel Farkındalık ve Tutum Ölçeği; okul öncesi öğretmenlerinin çevre bilinci düzeylerini belirlemek için ise Çevre Bilinci Tarama Listesi Ölçeği, öğretmenlerin demografik özelliklerinin belirlenmesinde ise kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Verilerin analizi SPSS 27.0 ile gerçekleştirilmiş; veriler için tanımlayıcı istatistikler frekans, ortalama, standart sapma değerleri, korelasyon, t testi analizleri uygulanmış; öğretmen puanlarına göre öğrencilerin çevresel farkındalık düzeylerinin farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek için Varyans analizi (ANOVA) uygulanmıştır. Araştırma bulguları incelendiğinde okul öncesi öğretmenlerinin yaş, kıdem, eğitim düzeylerine göre çevre bilinci düzeylerinin farklılık göstermediği, sadece ölçeğin alt boyutu olan "Bilgi" alt boyutunda yaşın belirleyici bir değişken olduğu görülmüştür. Öğrencilerin cinsiyet değişkenine göre çevresel farkındalık düzeylerinin de farklılık göstermediği saptanmıştır. Bir diğer bulgu ise öğretmenlerin çevre bilincine sahip olup olmamalarının kendi sınıflarında bulunan öğrencilerin çevreye dair farkındalıklarının tek belirleyicisi olmadığını göstermiştir. Anahtar Kelimeler: Okul öncesi dönem, Çevresel farkındalık, Çevre bilinci, Çevre eğitimi.