Olumlu çocukluk yaşantıları ile hoşgörü eğilimleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi

Hoşgörü sevgi, saygı, güven duygularını içerisinde barındıran düşmanlık ve nefret duygularını önleyen iletişim süreci olarak görülmektedir. Hoşgörünün mutluluk ve huzur kaynağı olmasının yanı sıra toplum hayatında değerlerin yerleşmesine, ilişkilerin güçlenmesine olan katkısı göz önüne alındığında çocukluk yaşantıları ile olan ilişkisini incelemek gerekli görülmektedir. Olumlu çocukluk yaşantıları ile hoşgörü eğilimleri arasındaki ilişkiyi inceleyen bir çalışma bulunmamaktadır. Araştırma bulgularının, psikoloji ve değerler eğitimi çalışmalarına katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi Türkiye'nin farklı illerinde yaşayan 1250 katılımcıdan oluşmaktadır. Veriler çevrimiçi anket olarak Google form yoluyla yapılandırılarak, sosyal medya hesapları ve Whatsapp uygulaması üzerinden toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak "Hoşgörü Eğilim Ölçeği- Yetişkin Formu", "Olumlu Çocukluk Yaşantıları Ölçeği" ve "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Araştırmanın verileri SPSS paket programı ile çözümlenmiştir. Öncelikle verilerin dağılımını incelemek için histogram grafiğine, basıklık, çarpıklık değerlerine bakılmış, normal dağılım gösteren durumlarda parametrik testler kullanılmıştır. Verilerin homojen dağılmadığı gruplarda non parametrik test olarak Spearman'in rho tercih edilmiştir. Alt problemlere bağlı olarak verilerin çözümlenmesinde yüzde, frekans, aritmetik ortalama, standart sapma, bağımsız örneklemler için t-testi, tek yönlü varyans analizi (Oneway ANOVA), korelasyon analizi ve regresyon analizi gibi analizler uygulanmıştır. Farklılıkların anlamlılığının test edilmesinde anlamlılık düzeyi .01 ve .05 olarak kabul edilmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre; yetişkinlerin genel hoşgörü eğilim düzeyleri ve farklılıklara saygı boyutu eğilim düzeylerinin yüksek düzeyde, kabullenme alt boyutundaki eğilimlerinin ise orta düzeyde olduğu sonucu elde edilmiştir. Ayrıca yetişkin bireylerin olumlu çocukluk yaşantılarının da yüksek düzeyde olduğu belirlenmiştir. Araştırmada olumlu çocukluk yaşantıları ile hoşgörü eğilim düzeyleri ve hoşgörü eğilim düzeylerinin alt boyutları (kabullenme ve farklılıklara saygı) arasında düşük düzeyde pozitif yönlü anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Araştırmada olumlu çocukluk yaşantılarının, genel hoşgörü eğilimlerini, kabullenme eğilimlerini ve farklılıklara saygı eğilimlerini belirlemede bir yordayıcı değişken olduğu sonucu elde edilmiştir. Araştırmada yetişkinlerin genel hoşgörü eğilimleri cinsiyete göre farklılaşmadığı ancak olumlu çocukluk yaşantılarının cinsiyete göre farklılaştığı tespit edilmiştir. Erkek yetişkinlerin olumlu çocuk yaşantı düzeyleri, kadın yetişkinlerin olumlu çocukluk yaşantı düzeylerinden daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Araştırmada yetişkinlerin genel hoşgörü eğilimlerinin anne-baba sahibi olma durumlarına göre farklılaşmadığı, olumlu çocukluk yaşantılarının ise anlamlı olarak farklılaştığı tespit edilmiştir. Anne-baba sahibi olan yetişkinlerin olumlu çocuk yaşantıları düzeylerinin, anne-babası olmayan yetişkinlerin olumlu çocukluk yaşantıları düzeylerinden daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Araştırmada dört ve daha fazla kardeşi olan yetişkinlerin genel hoşgörü eğilimlerinin ve kabullenme eğilimlerinin bir kardeş olanlara göre daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Yetişkinlerin genel hoşgörü eğilimleri ve olumlu çocukluk yaşantı düzeylerinde yaşa göre anlamlı bir farklılık olmadığı sonucu elde edilmiştir. Araştırmada yetişkinlerin mutlu bir çocukluk geçirmeye ilişkin algıları ile olumlu çocukluk yaşantıları arasında pozitif yönlü anlamlı farklılıkların yoğun olduğu görülmüştür. Bu durum ölçek sonuçlarıyla da tutarlılık göstermektedir.