Ön yüzü beton kaplı Sakarya Akçay Barajı'nın sonlu elemanlar yöntemiyle tasarımı ve arazide yapılan ölçümlerle karşılaştırılması

Günümüzde önyüzü beton kaplı kaya dolgu barajlar yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu tip barajlar drenajlı kaya dolgunun üstüne daha ince bir kaya dolgudan oluşan geçiş zonu, bu zonun üzerinde ise memba tarafında filtre ile yüzey kaplama (beton kaplama) tabakasından oluşmaktadır. Yüzey kaplaması genellikle barajı oluşturan ana malzeme olan kaya dolgusunun bütünüyle yerleştirildikten sonra oluşturulur. Memba tarafında baraj suyunun kaplama üzerinde oluşturduğu deformasyonların yaratacağı çatlamayı kontrol için derzler ile geçirimsizliği sağlamak için su tutucu malzemeler kullanılmaktadır. Ön yüzü beton kaplı kaya dolgu barajlarda meydana gelebilecek deformasyon, şev stabilite sorunları veya aşırı boşluk suyu basıncı barajlarda önlenemeyecek ciddi hasarlara yol açabilir. Barajların göstereceği deformasyon, boşluk suyu basıncı ve stabilitesi arazinin jeolojik yapısı ve kullanılan malzemeye göre farklılık gösterebilir. Bu sebepten dolayı baraj imalatına başlanmadan önce yapılacak etüt ve fizibilite işlemleri ile gerekli çalışmaların yapılması önem arz etmektedir. Baraj tasarımında öncelikle kullanılacak malzemeler laboratuvar testlerine tabi tutulmalı ve ardından gerekli olan parametreler elde edilerek gerçeğe uygun bir şekilde analizinin yapılması gerekmektedir. Bu da mevcut durumun inşaat aşamasından önce sayısal yöntemle analizler yapılıp daha sonra uygulamaya geçilmesi gerekmektedir. Bu tezde, Sakarya ili, Pamukova ilçesine 21 km mesafede bulunan Eskiyayla köyünün 6 km kuzeyinde yer alan Pamukova Eskiyayla havzasında yapılacak Akçay Barajı Midas GTS-NX sonlu elemanlar yöntemiyle iki boyutlu (2D) ve üç boyutlu (3D) olarak statik koşullar altında analiz edilmiştir. Analizler sonucunda elde edilen deplasmanlar, barajın gövdesine yerleştirilen deplasman okuyucularla karşılaştırılmıştır.